


Tại buổi tọa đàm trực tuyến do Tạp chí Sức khỏe+ tổ chức, ThS.BS Vũ Mạnh Dũng - Trưởng Khoa Sơ sinh, Bệnh viện Đa khoa Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh đã phân tích tầm quan trọng của việc cho con bú trực tiếp trong 3 tháng đầu đời.
Theo đó, đây là giai đoạn quan trọng đối với sự phát triển thể chất, hệ miễn dịch và tâm lý của trẻ sơ sinh. Sữa mẹ cung cấp các dưỡng chất cần thiết cùng kháng thể tự nhiên, góp phần hỗ trợ hệ miễn dịch và bảo vệ sức khỏe của trẻ. Đặc biệt, sữa non được tiết ra trong những ngày đầu sau sinh chứa nhiều thành phần miễn dịch có lợi.
Bên cạnh giá trị dinh dưỡng, việc cho trẻ bú mẹ trực tiếp còn tạo điều kiện để mẹ và bé tăng cường tiếp xúc gần gũi. Tiếp xúc da kề da giúp trẻ cảm thấy an toàn, góp phần ổn định thân nhiệt và hỗ trợ điều hòa nhịp tim, nhịp thở.
Tuy nhiên, không ít bà mẹ gặp khó khăn trong quá trình cho con bú do tư thế bế hoặc khớp ngậm chưa phù hợp. Tình trạng này có thể khiến mẹ đau rát, nứt núm vú, đồng thời làm giảm hiệu quả bú sữa của trẻ.


Việc ngậm bắt vú đúng không chỉ giúp trẻ lấy sữa hiệu quả mà còn hạn chế nguy cơ tổn thương núm vú ở người mẹ. Nếu mẹ thường xuyên đau khi cho bú, trẻ phát ra tiếng chóp chép liên tục hoặc không duy trì được nhịp mút, nuốt ổn định, cần kiểm tra lại tư thế và khớp ngậm, đồng thời tìm sự hỗ trợ từ nhân viên y tế khi cần thiết.

Một trong những băn khoăn phổ biến của các bà mẹ là làm thế nào để biết trẻ đã bú đủ và làm cách nào để duy trì nguồn sữa trong những tháng đầu đời.
Việc đánh giá trẻ có nhận đủ sữa hay không cần dựa trên nhiều dấu hiệu kết hợp, thay vì chỉ dựa vào thời gian bú hoặc cảm giác của người mẹ. Trong một cữ bú hiệu quả, trẻ thường có nhịp mút và nuốt sữa đều đặn. Khi đã no, trẻ có thể tự nhả vú, thả lỏng bàn tay và có biểu hiện thư giãn.
Bên cạnh đó, tốc độ tăng cân và số lần đi tiểu là những căn cứ quan trọng để đánh giá trẻ có nhận đủ sữa hay không. Sau những ngày đầu sau sinh, trẻ thường làm ướt từ 6 tã mỗi ngày trở lên; Nước tiểu có màu trong hoặc vàng nhạt. Phân của trẻ bú mẹ thường chuyển sang màu vàng, mềm sau giai đoạn phân su. Cha mẹ nên theo dõi cân nặng của trẻ theo biểu đồ tăng trưởng phù hợp với độ tuổi, thay vì chỉ dựa vào một lần cân hoặc một chỉ số riêng lẻ.
Nếu trẻ tiểu ít, bú yếu, khó đánh thức để bú hoặc tăng cân không đạt yêu cầu, gia đình nên đưa trẻ đi khám để được đánh giá tình trạng dinh dưỡng và xác định nguyên nhân.

Trong những tuần đầu, trẻ thường bú khoảng 8-12 cữ mỗi 24 giờ, tuy nhiên tần suất có thể thay đổi tùy nhu cầu của từng trẻ. Người mẹ nên cho trẻ bú theo nhu cầu, chú ý các dấu hiệu đói và bảo đảm trẻ ngậm bắt vú đúng cách. Mẹ có thể để trẻ bú hiệu quả ở một bên ngực trước khi chuyển sang bên còn lại nếu trẻ vẫn còn nhu cầu, không cần ép trẻ bú cạn từng bên hoặc tuân thủ cứng nhắc thời gian cho bú.
Bên cạnh đó, yếu tố dinh dưỡng cũng đóng vai trò quan trọng trong quá trình nuôi con bằng sữa mẹ. Người mẹ nên duy trì chế độ ăn đa dạng, cân đối các nhóm chất, tránh kiêng khem quá mức khi không có chỉ định y tế và uống đủ nước theo nhu cầu. Việc cố uống thật nhiều nước không đồng nghĩa với tăng tiết sữa.

Bác sĩ Dũng cũng lưu ý người mẹ trong 3 tháng đầu cần được hỗ trợ về mặt tinh thần. Căng thẳng, lo âu và thiếu ngủ có thể ảnh hưởng đến phản xạ xuống sữa, khiến việc cho con bú trở nên khó khăn hơn. Vì vậy, sự đồng hành của gia đình, phân chia hợp lý công việc chăm sóc trẻ để người mẹ nghỉ ngơi là những yếu tố cần thiết.
Nuôi con bằng sữa mẹ trong 3 tháng đầu đời đòi hỏi sự kết hợp giữa kỹ thuật cho bú đúng cách, theo dõi tình trạng phát triển của trẻ và chăm sóc sức khỏe người mẹ. Trang bị kiến thức khoa học, nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường và chủ động tìm kiếm hỗ trợ y tế khi cần thiết sẽ giúp gia đình chăm sóc trẻ sơ sinh an toàn, hiệu quả hơn.








Bình luận của bạn