Tin vui cho người bệnh Parkinson tại Việt Nam

Bệnh nhân N.V.T đã sống chung với bệnh Parkinson suốt hơn 10 năm - Ảnh: BVCC.

Theo thông tin từ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, bệnh nhân N.V.T (56 tuổi, ở Hải Dương), mắc Parkinson hơn 10 năm. Ở giai đoạn đầu, người bệnh xuất hiện các triệu chứng run, cứng cơ, tiến triển tăng dần theo thời gian. Những năm gần đây, bệnh nhân gặp nhiều khó khăn khi đi lại nếu không dùng thuốc.

Tuy nhiên, mỗi liều thuốc chỉ còn tác dụng khoảng 1,5-2 giờ, khiến chất lượng sống suy giảm rõ rệt. Đầu tháng 12/2025, bệnh nhân được chỉ định và lựa chọn phẫu thuật kích thích não sâu (Deep Brain Stimulation - DBS) nhằm duy trì hiệu quả điều trị ổn định suốt ngày, giảm mức độ tàn phế và cải thiện tiên lượng lâu dài.

Theo ThS.BS Ngô Thị Huyền, Khoa Nội - Hồi sức thần kinh, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, để được chỉ định phẫu thuật DBS, bệnh nhân phải trải qua quy trình đánh giá nghiêm ngặt.

Các bác sĩ sử dụng hệ thống thang điểm chuẩn hóa quốc tế nhằm xác định mức độ nặng của bệnh. Hiệu quả thuốc Levodopa được kiểm tra bằng các test định lượng để xác định tỷ lệ đáp ứng - yếu tố quan trọng dự báo kết quả sau phẫu thuật. Ngoài ra, chức năng nhận thức, tâm lý và chất lượng cuộc sống của người bệnh cũng được đánh giá toàn diện để làm cơ sở so sánh trước và sau mổ.

Sau khi đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn và không có chống chỉ định, bệnh nhân được lập kế hoạch phẫu thuật. Trước mổ, bệnh nhân được chụp cộng hưởng từ 3.0 Tesla có gây mê để xác định chính xác vị trí nhân dưới đồi - mục tiêu đặt điện cực. Trong quá trình phẫu thuật, bệnh nhân hoàn toàn tỉnh táo để các bác sĩ theo dõi chi tiết triệu chứng và đáp ứng khi test kích thích, cũng như ghi nhận các thay đổi liên quan đến run, cứng, chậm vận động và tác dụng phụ. Toàn bộ dữ liệu về tọa độ và thông số kỹ thuật được lưu lại phục vụ quá trình lập trình máy sau mổ. Kết thúc ca phẫu thuật, bệnh nhân được chụp CT sọ não 64 dãy nhằm kiểm tra biến chứng.

Hai tuần sau phẫu thuật, bệnh nhân T. ổn định hoàn toàn, không ghi nhận bất thường trên lâm sàng và hình ảnh học.

Parkinson là bệnh thoái hóa thần kinh tiến triển mạn tính, thường gặp ở người lớn tuổi. Khác với các bệnh “thầm lặng” như tăng huyết áp hay đái tháo đường, Parkinson biểu hiện bằng các triệu chứng rõ rệt như run, cứng, chậm vận động, khó đi lại, dễ té ngã. Ngoài ra, người bệnh còn có thể gặp rối loạn giấc ngủ, táo bón, chảy dãi, trầm cảm hoặc thờ ơ, làm giảm mạnh chất lượng cuộc sống và gia tăng gánh nặng cho gia đình.

TS.BS Nguyễn Anh Tuấn, Trưởng Khoa Nội - Hồi sức thần kinh, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, cho biết hiện nay chưa có phương pháp điều trị khỏi hoàn toàn Parkinson. Phẫu thuật kích thích não sâu (một kỹ thuật của phẫu thuật thần kinh chức năng) được xem là xu hướng điều trị tương lai đối với các bệnh lý thần kinh mạn tính. Phương pháp này đặc biệt phù hợp với bệnh nhân Parkinson từ năm thứ 5 trở lên, khi hiệu quả thuốc giảm rõ rệt, thời gian tác dụng ngắn và ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, nhất là ở người bệnh còn trẻ.

Trước đây, dù Parkinson là bệnh phổ biến, người bệnh tại Việt Nam ít có cơ hội tiếp cận phẫu thuật DBS do chi phí cao và chưa được bảo hiểm y tế chi trả. Trường hợp bệnh nhân N.V.T là ca Parkinson đầu tiên tại Việt Nam được bảo hiểm thanh toán tối đa cho kỹ thuật này - kết quả của nhiều năm nỗ lực của các chuyên gia trong lĩnh vực Parkinson và rối loạn vận động nhằm đưa kỹ thuật cao vào danh mục chi trả.

Việc bệnh nhân đầu tiên được hưởng quyền lợi bảo hiểm cho phẫu thuật kích thích não sâu được xem là dấu mốc quan trọng, mở ra triển vọng điều trị cho nhiều người mắc Parkinson trong thời gian tới.

 

Một vấn đề phổ biến làm tăng nguy cơ mắc bệnh Parkinson

Chế độ ăn thân thiện với người bệnh Parkinson

Hóa chất phổ biến có liên quan đến bệnh Parkinson

Bị run chân sau tai biến có phải bệnh Parkinson không?