Nắng nóng cực đoan làm tăng nguy cơ tử vong do bệnh thận?

Phát hiện về mối liên hệ giữa nắng nóng cực đoan và những nguy cơ sức khỏe ở người mắc bệnh thận

Theo Kidney.org, kết quả được trình bày tại Hội nghị Lâm sàng Mùa xuân năm 2026 của Tổ chức Thận Quốc gia (National Kidney Foundation), dựa trên phân tích dữ liệu quốc gia do các nhà nghiên cứu thuộc Trung tâm Y tế Đại học Michigan (University of Michigan Medicine) phối hợp với Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) thực hiện.

Theo nghiên cứu, những khu vực ghi nhận mức tăng nhiệt độ lớn nhất cũng có xu hướng gia tăng số ca tử vong liên quan đến bệnh thận. Tuy nhiên, các nhà khoa học nhấn mạnh, kết quả này chưa chứng minh nhiệt độ cao trực tiếp gây tử vong do bệnh thận.

Các nhà nghiên cứu cho rằng, phát hiện này bổ sung thêm bằng chứng về mối liên hệ giữa nắng nóng cực đoan và những nguy cơ sức khỏe ở người mắc bệnh thận.

Vì sao nắng nóng có thể ảnh hưởng đến thận?

Thận có nhiệm vụ duy trì cân bằng nước và khoáng chất trong cơ thể, đồng thời loại bỏ chất thải thông qua nước tiểu. Khi nhiệt độ tăng cao, cơ thể mất nhiều nước hơn qua mồ hôi. Nếu không được bù đủ nước, tình trạng mất nước có thể khiến thận phải hoạt động trong điều kiện khó khăn hơn.

Các nghiên cứu trước đây cho thấy nắng nóng cực đoan có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận cấp tính, bệnh thận mạn tính, sỏi thận, đồng thời làm gia tăng nhu cầu cấp cứu và nhập viện.

Người cao tuổi là nhóm đặc biệt dễ bị ảnh hưởng do nguy cơ mất nước và các bệnh liên quan đến nhiệt cao hơn.

Người bệnh thận cần đặc biệt lưu ý gì?

Theo các chuyên gia, người mắc bệnh thận không nên tự ý tăng lượng nước uống khi thời tiết nóng. Nhu cầu nước của mỗi người, nhất là người bệnh thận phụ thuộc vào tình trạng bệnh; một số người cần uống nhiều hơn, trong khi những người khác phải hạn chế lượng nước đưa vào cơ thể.

Do đó, người bệnh nên hỏi bác sĩ về lượng nước phù hợp trong những ngày nắng nóng hoặc khi xảy ra các đợt nắng nóng kéo dài.

Bên cạnh đó, cần hạn chế hoạt động ngoài trời vào thời điểm nóng nhất trong ngày, nghỉ ngơi thường xuyên và ưu tiên ở nơi có điều hòa hoặc bóng râm.

Một nguy cơ khác là tiêu cơ vân, có thể xảy ra khi vận động gắng sức trong điều kiện nhiệt độ cao. Tình trạng này khiến cơ bị tổn thương và giải phóng protein vào máu, từ đó có thể gây tổn thương thận.

Thận trọng với thuốc giảm đau

Nắng nóng và mất nước cũng khiến việc sử dụng một số loại thuốc cần được lưu ý. Đặc biệt, các thuốc chống viêm không steroid (NSAID) như ibuprofen và naproxen có thể làm giảm lưu lượng máu đến thận, qua đó làm tăng nguy cơ tổn thương thận cấp tính, nhất là khi cơ thể bị mất nước.

Người mắc bệnh thận nên trao đổi với bác sĩ về các loại thuốc đang sử dụng và nguy cơ liên quan trong thời tiết nắng nóng.

Nhận biết sớm dấu hiệu nguy hiểm

Các dấu hiệu kiệt sức do nóng gồm: đổ nhiều mồ hôi, mệt mỏi, yếu, chóng mặt, đau đầu, buồn nôn hoặc nôn, chuột rút, tim đập nhanh và da lạnh, nhợt hoặc ẩm.

Khi xuất hiện các triệu chứng này, cần nhanh chóng di chuyển đến nơi mát và bổ sung nước nếu không bị bác sĩ hạn chế lượng dịch.

Đáng lưu ý, lú lẫn, ngất, co giật, thân nhiệt rất cao, da nóng đỏ hoặc khô, đau đầu dữ dội, mạch nhanh hoặc khó thở có thể là dấu hiệu sốc nhiệt, một cấp cứu y tế cần được xử trí ngay.

Nghiên cứu chưa xác định được cơ chế cụ thể khiến nhiệt độ tăng có thể liên quan đến tử vong do bệnh thận. Tuy nhiên, trong bối cảnh các đợt nắng nóng ngày càng nghiêm trọng, các nhà nghiên cứu cho rằng, mối liên hệ này cần tiếp tục được theo dõi và nghiên cứu, đặc biệt ở những người mắc bệnh thận và các nhóm dễ tổn thương.

 

Giải mã nguy cơ suy tim ở người bệnh thận mạn tính

Podcast: Sữa cho người bệnh thận, chớ dùng tùy tiện

Hơn 10 triệu người Việt mắc bệnh thận mạn, đa phần phát hiện muộn

Nắng nóng có thể đẩy nhanh quá trình lão hóa sinh học