Khỏe đẹp

Kỹ năng sống còn khi chạy bộ trong mùa mưa

SUCKHOE+ | Nhiều người chạy bộ thường chủ quan cố hoàn thành nốt quãng đường khi trời chuyển dông, mà không biết rằng đây là một trong những hoạt động ngoài trời nguy hiểm nhất là khi có sét.

13/05/2026 10:07

Khi nghe thấy tiếng sấm, runner cần tìm nơi trú ẩn ngay

Những điều không nên làm trong cơn dông

Podcast: Biện pháp phòng, tránh sét đánh trong mưa dông

Sai lầm cần tránh khi tăng lượng đạm trong chế độ ăn

Cha mẹ già không đủ sức chăm thú cưng, gia đình nên làm gì?

Dông và sét nguy hiểm ra sao?

Tháng 4 vừa qua, một người phụ nữ tại Colorado (Mỹ) bị sét đánh trúng khi đang chạy bộ trên cung đường quen thuộc trong công viên. May mắn được người dân phát hiện và thực hiện hồi sức tim phổi (CPR) kịp thời, cô đã giữ được nhịp tim nhưng vẫn trong tình trạng nguy kịch.

Đáng chú ý, vụ việc xảy ra ngay tại một lối đi bộ gần trường tiểu học, cho thấy bất kỳ ai cũng có thể trở thành nạn nhân của dông sét trong mùa mưa.

Đường chạy nơi người phụ nữ ở Colorado, Mỹ bị sét đánh bất tỉnh

Sét là hiện tượng phóng điện giữa nền mây tích điện âm và mặt đất tích điện dương. Theo phân tích của John Burchfield, chuyên gia khí tượng tại Đài truyền hình WTOL 11 (Mỹ), không khí ấm bốc lên là nhiên liệu cho các cơn dông mùa Hè. Nhiệt độ của một tia sét có thể lên tới hơn 27.000 độ C, khiến không khí xung quanh giãn nở và co lại đột ngột, tạo ra tiếng sấm.

Là một vận động viên chạy bộ giàu kinh nghiệm, chuyên gia Burchfield cảnh báo: "Khi sấm rền, hãy vào nhà ngay lập tức". Nghe thấy tiếng sấm đồng nghĩa với việc nguy cơ bị sét đánh đã cận kề, bởi ánh sáng đi nhanh hơn âm thanh. Tiếng sấm không phải là tín hiệu để runner "chạy đua" với cơn dông, mà cần tìm nơi trú ẩn ngay.

Quy tắc an toàn để "sống sót"

Thống kê cho thấy 73% các ca tử vong do sét đánh xảy ra vào tháng 6, 7 và 8 hàng năm. Chạy bộ xếp ngay sau bóng đá và golf trong danh sách các hoạt động ngoài trời nguy hiểm nhất khi có dông, do những đặc điểm sau:

- Khu vực trống trải: Sét thường đánh vào các vật thể cao hơn môi trường xung quanh như cây cối, cột đèn hoặc chính là bạn nếu bạn đang đứng giữa một không gian mở.

- Chạy trail (đường mòn): Chạy trong rừng cực kỳ rủi ro vì cây cối là "cột thu lôi" tự nhiên.

- Vùng ven biển và núi cao: Những nơi này thường xuất hiện các cơn dông bất ngờ do địa hình đặc thù.

Tuyệt đối không trú ẩn dưới gốc cây hoặc những vật thể cao đơn độc

Nhiều người cho rằng đế giày chạy bộ bằng cao su có thể bảo vệ bạn khỏi bị sét đánh. Thực tế, đây là lầm tưởng tai hại.

Xe hơi an toàn không phải nhờ lốp cao su, mà nhờ khung kim loại dẫn dòng điện đi vòng quanh vỏ xe và xuống đất. Với người chạy bộ, đôi giày không có tác dụng cách điện trước cường độ khủng khiếp của tia sét.

Để đảm bảo an toàn trong mùa mưa và những ngày có dông, runner cần tuân thủ các nguyên tắc sau:

1. Kiểm tra dự báo thời tiết: Ngay cả khi tỷ lệ mưa dông chỉ là 30%, hãy luôn chuẩn bị phương án trú ẩn.

2. Chọn lộ trình ngắn: Thay vì chạy đường thẳng cách xa nhà, hãy chạy vòng lặp ngắn gần nhà, bãi đỗ xe hoặc các tòa nhà công cộng để có thể vào trú ẩn ngay lập tức.

3. Hạ thấp độ cao: Nếu đang chạy ở vùng núi, hãy nhanh chóng di chuyển xuống vùng thấp hơn và tránh xa các vực nước.

4. Tránh xa cây cối: Tuyệt đối không trú dưới gốc cây, đặc biệt là cây đơn độc. Nếu đang ở trong rừng, hãy tìm bụi cây thấp nhất để trú ẩn.

5. Tư thế khẩn cấp: Nếu không kịp tìm nơi trú ẩn, hãy ngồi xổm, thu mình nhỏ nhất có thể, hai chân chụm lại, đầu cúi thấp và che tai. Mục tiêu là giảm tối đa diện tích tiếp xúc với mặt đất. Lưu ý: Không được nằm phẳng ra đất.

6. Cẩn trọng với máy chạy bộ: Ngay cả khi chạy trong nhà, việc sử dụng máy chạy bộ khi có dông cũng tiềm ẩn rủi ro. Xung điện có thể truyền qua đường dây điện gây sốc cho người dùng, hoặc khiến máy dừng đột ngột gây ra chấn thương.

Nếu gặp người bị sét đánh, hãy gọi cấp cứu ngay lập tức. Cơ thể con người không tích điện sau khi bị sét đánh, nên có thể chạm vào nạn nhân, đưa đến nơi an toàn hơn, kiểm tra nhịp thở, mạch đập và thực hiện CPR ngay nếu cần thiết.