Bảo vệ sức khỏe trẻ em trong thời tiết lạnh ẩm

Phụ huynh cần cho trẻ mặc đủ ấm, chú ý đến lịch tiêm phòng, chế độ dinh dưỡng...

Bác sĩ chuyên khoa I Trần Thị Thu Thảo, Khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM cho biết, mùa lạnh ẩm có nhiều yếu tố bất lợi với sức khỏe của trẻ nhỏ.

Thứ nhất là độ ẩm trong không khí ở mức cao. Khi độ ẩm thường xuyên trên 80%, nhà cửa dễ bị nồm ẩm, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm mốc, mạt bụi phát triển. Những yếu tố này dễ gây kích ứng niêm mạc đường hô hấp, làm suy giảm hàng rào bảo vệ tự nhiên của cơ thể.

Thứ hai là tình trạng thời tiết thay đổi đột ngột. Trẻ nhỏ chưa hoàn thiện khả năng điều hòa thân nhiệt. Việc chuyển đổi nhanh giữa môi trường lạnh và ấm khiến niêm mạc hô hấp dễ bị tổn thương.

Thứ ba là hệ miễn dịch của trẻ vẫn chưa phát triển hoàn chỉnh. Khả năng tạo kháng thể còn yếu và chưa ổn định, do đó khi tiếp xúc với môi trường lạnh ẩm, trẻ dễ mắc các bệnh do virus và vi khuẩn gây ra.

Do đó, trẻ thường dễ mắc các bệnh như viêm mũi họng, viêm phế quản, viêm phổi. Những trẻ có cơ địa dị ứng hoặc mắc hen phế quản cũng dễ bị tái phát các cơn hen nặng. Ngoài ra, các bệnh truyền nhiễm do virus như cúm mùa, sởi, thủy đậu, tay chân miệng cũng có xu hướng gia tăng. Virus có thể tồn tại lâu trên bề mặt vật dụng, dễ lây lan trong không gian kín.

Tiêm vaccine - biện pháp phòng bệnh chủ động và hiệu quả

Bác sĩ Thảo nhấn mạnh, việc tiêm vaccine đầy đủ, đúng lịch là cách phòng bệnh hiệu quả và bền vững. Phụ huynh nên kiểm tra sổ tiêm chủng của trẻ để tránh việc bỏ sót hoặc tiêm trễ các mũi quan trọng.

Vaccine phát huy tác dụng tối ưu khi được tiêm đúng thời điểm và đủ liều. Việc tiêm trễ hoặc bỏ mũi tiêm có thể làm giảm nồng độ kháng thể, tạo ra "khoảng trống miễn dịch" khiến trẻ dễ mắc bệnh và có nguy cơ diễn tiến nặng. 

Những loại vaccine cần lưu ý bao gồm: Cúm mùa, sởi - quai bị - rubella, thủy đậu. Với trẻ nhỏ, vaccine ngừa Rotavirus giúp phòng tiêu chảy cấp - bệnh có thể gây mất nước và rối loạn điện giải nghiêm trọng. Ngoài ra, trẻ cũng cần được tiêm vaccine phòng viêm não Nhật Bản, sốt xuất huyết, vaccine phòng dại...

Trong điều kiện thời tiết lạnh ẩm, phụ huynh nên đưa trẻ đi tiêm vào buổi sáng, tránh thời điểm quá lạnh hoặc nắng gắt. Trẻ cần được ăn uống đầy đủ, mặc quần áo đủ ấm và thoáng. Sau khi tiêm, phụ huynh nên theo dõi trẻ tại cơ sở tiêm ít nhất 30 phút và tiếp tục quan sát trong 24 đến 48 giờ sau đó.

Chú ý đến chế độ dinh dưỡng và cải thiện môi trường sống

Bên cạnh tiêm chủng, chế độ dinh dưỡng hợp lý đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cường hệ miễn dịch cho trẻ. Trẻ cần được bổ sung đầy đủ năng lượng và vi chất. Ví dụ, vitamin A, C có nhiều trong rau xanh đậm, cà rốt, cam, quýt... giúp bảo vệ niêm mạc hô hấp. Kẽm - có trong thịt bò, trứng, các loại đậu... giúp nâng cao khả năng miễn dịch. Thực phẩm lên men như sữa chua cung cấp lợi khuẩn, hỗ trợ tiêu hóa và tăng khả năng hấp thu dưỡng chất.

Phụ huynh nên hạn chế cho trẻ sử dụng nước ngọt, đồ uống lạnh. Việc bổ sung thực phẩm chức năng có thể được cân nhắc nhằm hỗ trợ sức khỏe, nhưng nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi cho trẻ sử dụng.

 

Đồ chơi nhái giá rẻ tiềm ẩn nguy cơ cho trẻ em mùa Giáng sinh

Podcast: Tầm quan trọng của vitamin A với trẻ em

Việt Nam - UNICEF: Nửa thế kỷ đồng hành vì trẻ em

Trẻ em có nên chơi thể thao muộn vào buổi tối?