Bệnh lây truyền qua đường tình dục tăng mạnh ở châu Âu

Số ca mắc các bệnh lây truyền qua đường tình dục do vi khuẩn tại châu Âu đang tăng lên mức cao nhất trong hơn 10 năm qua

Dữ liệu cho thấy châu Âu ghi nhận hơn 106.000 ca bệnh lậu trong năm 2024, tăng hơn 300% so với năm 2015. Trong khi đó, số ca giang mai cũng tăng hơn gấp đôi, lên gần 46.000 trường hợp. Chlamydia tiếp tục là bệnh STI phổ biến nhất với hơn 213.000 ca được báo cáo. Một bệnh nhiễm khuẩn khác là u hạt bạch huyết sinh dục (LGV) cũng ghi nhận xu hướng lan rộng.

Các chuyên gia cho rằng sự gia tăng này phản ánh nhiều thay đổi trong hành vi tình dục sau đại dịch, cùng với những hạn chế trong hoạt động phòng ngừa, xét nghiệm và tiếp cận dịch vụ y tế tại nhiều quốc gia.

Ông Bruno Ciancio, Trưởng đơn vị bệnh truyền nhiễm trực tiếp và bệnh có thể phòng ngừa bằng vaccine của ECDC cảnh báo rằng các bệnh STI không chỉ là vấn đề ngắn hạn. Nếu không được điều trị, người bệnh có thể đối mặt với nhiều biến chứng nghiêm trọng như đau vùng chậu kéo dài, vô sinh hoặc tổn thương tim và hệ thần kinh trong trường hợp mắc giang mai.

Điều đáng lo ngại hơn là số ca giang mai bẩm sinh đang tăng nhanh. Đây là tình trạng vi khuẩn gây bệnh truyền từ mẹ sang con trong thai kỳ. Chỉ trong vòng một năm, số ca giang mai bẩm sinh được ghi nhận tại 14 quốc gia châu Âu đã tăng gần gấp đôi, từ 78 ca năm 2023 lên 140 ca năm 2024.

Theo ECDC, nhiều trường hợp có thể phòng tránh nếu phụ nữ mang thai được sàng lọc đầy đủ và điều trị đúng thời điểm. Tuy nhiên, báo cáo cho thấy vẫn tồn tại nhiều “khoảng trống” trong chăm sóc trước sinh, bao gồm việc xét nghiệm chưa đầy đủ, thiếu theo dõi sau điều trị hoặc chậm phát hiện bệnh.

Xu hướng lây nhiễm cũng khác nhau giữa các nhóm dân số. Nam giới quan hệ tình dục đồng giới vẫn là nhóm chịu ảnh hưởng lớn nhất, đặc biệt với bệnh lậu và giang mai. Tuy nhiên, tỷ lệ giang mai ở nhóm dị tính cũng đang tăng lên, nhất là ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Đây được xem là một trong những nguyên nhân khiến số ca giang mai bẩm sinh gia tăng.

Ngoài yếu tố hành vi, ECDC cho rằng việc tiếp cận xét nghiệm STI vẫn còn nhiều rào cản. Có tới 13 trong số 29 quốc gia báo cáo vẫn yêu cầu người dân tự chi trả cho các xét nghiệm cơ bản. Bên cạnh đó, nhiều chiến lược phòng chống STI hiện nay được đánh giá là đã lỗi thời và chưa phản ánh những thay đổi xã hội sau đại dịch COVID-19.

Trước thực trạng này, ECDC kêu gọi các quốc gia châu Âu khẩn trương cập nhật chiến lược phòng chống STI, đồng thời mở rộng các chương trình xét nghiệm và điều trị sớm. Cơ quan này cũng nhấn mạnh vai trò của việc thông báo cho bạn tình nhằm hạn chế nguy cơ lây lan trong cộng đồng.

Đầu năm 2026, ECDC đã ban hành hướng dẫn mới về sử dụng doxycycline dự phòng sau phơi nhiễm, còn gọi là doxy-PEP, cho một số nhóm có nguy cơ cao mắc STI. Tuy nhiên, cơ quan này không khuyến cáo sử dụng rộng rãi biện pháp trên đối với bệnh lậu do lo ngại tình trạng kháng kháng sinh ngày càng gia tăng.

Các chuyên gia nhấn mạnh rằng việc bảo vệ sức khỏe tình dục không quá phức tạp nhưng cần được duy trì đều đặn. Sử dụng bao cao su khi quan hệ với bạn tình mới hoặc nhiều bạn tình, chủ động xét nghiệm khi có dấu hiệu bất thường như đau, tiết dịch hoặc loét sinh dục là những biện pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc bệnh.

Chính vì thế, nếu không có các biện pháp can thiệp mạnh mẽ hơn, xu hướng gia tăng STI tại châu Âu có thể tiếp tục kéo dài trong những năm tới. Điều này không chỉ gây áp lực cho hệ thống y tế mà còn làm gia tăng bất bình đẳng trong tiếp cận chăm sóc sức khỏe, đặc biệt ở những nhóm dân số dễ tổn thương.

 

Những sự thật về bệnh lây truyền qua đường tình dục mà bạn nên biết

Trẻ bị giang mai bẩm sinh tăng, cần đề cao dự phòng từ bào thai

Mắc bệnh sùi mào gà chữa như thế nào?

WHO cảnh báo: bệnh lậu kháng kháng sinh gia tăng