Cập nhật kinh nghiệm đối phó với phản vệ từ chuyên gia cấp cứu

BSCKI. Nguyễn Tiến Dũng chia sẻ kinh nghiệm xử trí phản vệ thực chiến tại chương trình Medtalk do Medinsights tổ chức

Đổi mới tư duy về phản vệ

Ngay trong số đầu tiên, Chương trình Medtalks với chủ đề "Phản vệ thực chiến" đã thu hút sự quan tâm lớn từ cộng đồng y khoa. Tại buổi trò chuyện, BSCKI. Nguyễn Tiến Dũng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã chia sẻ những góc nhìn lâm sàng đắt giá, giúp phá vỡ các tư duy cũ và trang bị phác đồ xử trí phản vệ thực tế nhất.

BS Dũng nhấn mạnh, hiện nay, Bộ Y tế phân chia rõ ràng thành 4 mức độ phản vệ, dựa trên sự ảnh hưởng của 5 hệ cơ quan: Da/niêm mạc, hô hấp, tuần hoàn, thần kinh và tiêu hóa. "Sốc phản vệ" thực chất chỉ là một giai đoạn thuộc độ nặng của phản vệ.

Việc duy trì phân độ 1 tại Việt Nam là sự tinh tế của các chuyên gia đầu ngành, nhằm nhắc nhở bác sĩ luôn phải theo dõi sát, tránh tình trạng bệnh nhân trở nặng đột ngột.

Với kinh nghiệm lâm sàng, BS Dũng cho hay có rất nhiều trường hợp phản vệ độ 1, 2 có thể nhanh chóng chuyển nặng nếu không được can thiệp, xử trí đúng hướng. Thậm chí, còn có nhiều trường hợp dễ chẩn đoán nhầm với các bệnh lý nền như bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen phế quản, suy tim hay thiếu máu cơ tim bộ cục bộ.

Adrenaline là "vũ khí" tối thượng 

Từ những hướng dẫn chẩn đoán và điều trị phản vệ cập nhật nhất, BS Dũng đưa ra khuyến cáo: Đối với bất kỳ bệnh nhân nào vào viện có các triệu chứng cấp tính, quy tắc đầu tiên của bác sĩ cấp cứu là phải luôn luôn đặt giả thuyết phản vệ lên hàng đầu để tìm kiếm bằng chứng và loại trừ, tránh bỏ sót.

Khi bệnh nhân đang quá khó thở hoặc đau ngực, việc khai thác thông tin nhanh từ người nhà hoặc người đi cùng về tiền sử ăn uống, thuốc men sẽ là “chìa khóa vàng”.

Trong cả môi trường bệnh viện lẫn ngoài cộng đồng, Adrenaline là thuốc cấp cứu phản vệ đầu tay, là ưu tiên số một. Tuy nhiên, thực tế là không chỉ các bạn sinh viên, bác sĩ trẻ mới ra trường, mà nhiều nhân viên y tế vẫn còn "run tay" khi quyết định sử dụng Adrenaline. Để giải tỏa tâm lý này, giải pháp tiên quyết là phải tập huấn thực hành định kỳ từ 6 tháng đến 1 năm/lần.

Ngoài cộng đồng, BS Dũng cảnh báo tuyệt đối chống chỉ định móc họng hay cho uống nước đường khi bệnh nhân có rối loạn ý thức, lơ mơ vì nguy cơ sặc đường thở gây suy hô hấp. Khi phát hiện phản vệ, cần cho bệnh nhân nằm với phần đầu thấp, kê chân cao (nếu có biểu hiện tụt huyết áp), hoặc tư thế nửa nằm nửa ngồi (nếu khó thở) và gọi cấp cứu sớm.

BS Dũng cũng cảnh báo về hiện tượng phản vệ hai pha. Trong y văn, đây là hiện tượng các triệu chứng phản vệ tái phát sau khi giai đoạn phản vệ ban đầu đã được giải quyết, dù người bệnh không tiếp xúc lại với chất gây dị ứng.

Do đó, dù các biểu hiện dị ứng như mẩn ngứa, khó thở đã lui, người bệnh vẫn cần được theo dõi sát sao thêm 24 giờ. Lời khuyên của BS Dũng là: Không nên ở một mình, không tự điều khiển phương tiện giao thông và nên đi khám chuyên khoa Miễn dịch - Dị ứng để bảo vệ sức khỏe.  

Medtalks được tổ chức bởi Medinsights, Thương hiệu Sách và Tri thức Y học hiện đại thuộc Alphabooks. Buổi trò chuyện khép lại với thông điệp: Luôn nghĩ đến phản vệ trong mọi tình huống để không bỏ sót và hành động nhanh chóng, chính xác để cứu sống bệnh nhân.

 

MedInsights và HARDI hợp tác xuất bản sách chuyên ngành quản trị y tế

AI mở đường cho nghiên cứu và phát triển thuốc

Tương lai của AI trong chăm sóc sức khỏe phụ thuộc vào nhân viên y tế

Xét nghiệm máu tiết lộ những điều gì về sức khỏe?