Chăm già

Lợi ích bất ngờ của việc học thêm một ngoại ngữ

SUCKHOE+ | Học ngoại ngữ không chỉ mở ra những cơ hội giao tiếp và tri thức mới mà còn là một phương pháp chống lão hóa thần kỳ cho bộ não. Một nghiên cứu mới đây chỉ ra rằng, những người thành thạo nhiều ngôn ngữ có thể sở hữu bộ não trẻ hơn tuổi thật từ 6 đến 13 năm.

14/07/2026 09:05

Việc sử dụng từ hai ngôn ngữ trở lên có thể giúp làm chậm quá trình lão hóa não.

Đôi mắt tiết lộ gì về sức khỏe não bộ?

Ăn cá đúng cách để bổ sung omega-3

4 thói quen đơn giản giúp não bộ minh mẫn

Trò chơi tuổi thơ trở thành bài tập não bộ cho người cao tuổi

Theo nghiên cứu được công bố tại FENS Forum 2026 (Hội nghị Khoa học Thần kinh Quốc tế do Liên đoàn các Hiệp hội Khoa học Thần kinh châu Âu tổ chức), việc học và sử dụng thêm các ngôn ngữ mới có tác động mạnh mẽ trong việc làm chậm quá trình lão hóa của não bộ.

Để đi đến kết luận này, nhóm nghiên cứu đã tiến hành phân tích hoạt động não của hàng trăm tình nguyện viên tại khu vực xứ Basque (Tây Ban Nha). Những người tham gia có khả năng sử dụng từ một đến bốn ngôn ngữ, bao gồm: tiếng Tây Ban Nha, tiếng Basque, tiếng Pháp và tiếng Anh.

Điểm đột phá của nghiên cứu là việc ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích các mô hình kết nối thần kinh, từ đó ước tính chính xác "tuổi não" của từng cá nhân. Kết quả cho thấy người song ngữ có tuổi não trẻ hơn khoảng 6 năm so với người chỉ sử dụng một ngôn ngữ. Những người nói ba ngôn ngữ có tuổi não trẻ hơn khoảng 7 năm, trong khi nhóm sử dụng bốn ngôn ngữ có tuổi não trẻ hơn khoảng 13 năm.

Nghiên cứu cũng ghi nhận lợi ích rõ rệt hơn ở những người học ngôn ngữ thứ hai từ sớm và đạt trình độ thành thạo cao.

Bình luận về kết quả này, Tiến sĩ Tommy Wood, nhà thần kinh học tại Mỹ, nhận định đây là minh chứng củng cố cho các nghiên cứu trước đây về vai trò của đa ngôn ngữ trong việc bảo vệ chức năng nhận thức ở người cao tuổi.

Dù thừa nhận phần lớn bằng chứng hiện tại đến từ những người lớn lên trong môi trường song ngữ hoặc học ngoại ngữ từ nhỏ, Tiến sĩ Wood (người không tham gia trực tiếp vào nghiên cứu của FENS) vẫn nhấn mạnh một thông điệp tích cực dành cho người trưởng thành.

"Không có một ngưỡng tuổi hạn định nào để nói rằng việc học ngôn ngữ thứ hai không còn mang lại lợi ích. Người trưởng thành không nên mặc định rằng mình đã quá già để bắt đầu", Tiến sĩ Wood khẳng định.

Thực tế, nhiều thử nghiệm đối chứng ngẫu nhiên trên nhóm người cao tuổi đã chứng minh: chỉ sau vài tháng học ngoại ngữ, người học đã cải thiện đáng kể khả năng tập trung, trí nhớ làm việc (hệ thống lưu trữ tạm thời và thao tác thông tin trong thời gian ngắn) và các chức năng điều hành của não bộ. Bên cạnh đó, việc học ngôn ngữ còn thúc đẩy duy trì giao tiếp xã hội và nâng cao khả năng tiếp thu thông tin mới.

Đối với những người đang ngần ngại bước vào hành trình học ngoại ngữ mới, Tiến sĩ Wood đưa ra một lời khuyên đó là: Hãy sẵn sàng đón nhận thất bại. Việc mắc sai lầm chính là một trong những động lực mạnh mẽ nhất thúc đẩy khả năng tái tổ chức của não bộ và quá trình học tập. Nếu quyết định học một ngôn ngữ mới, hãy dám thử thách bản thân và chấp nhận những lần sai sót. Điều đó thực sự giúp bạn học nhanh hơn rất nhiều.

Dù mang lại những kết quả đầy triển vọng, các tác giả của nghiên cứu cũng thận trọng ghi nhận một số hạn chế. Dù đã kiểm soát các biến số như tuổi tác, giới tính và trình độ học vấn, nghiên cứu vẫn chưa thể loại trừ hoàn toàn sự can thiệp của các yếu tố ngoại cảnh khác (như lối sống sinh hoạt hay mức độ tham gia các hoạt động xã hội) vốn cũng có những tác động nhất định đến sức khỏe và tuổi thọ của não bộ.