Xây dựng thương hiệu quốc gia cho Y học cổ truyền Việt Nam

Chính phủ yêu cầu xây dựng Chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 - Ảnh: VGP.

Theo đó, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà vừa ký quyết định ban hành Kế hoạch triển khai Thông báo số 68-TB/VPTW của Văn phòng Trung ương Đảng về kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Đảng ủy Bộ Y tế về phát triển ngành Y học cổ truyền Việt Nam.

Một trong những nhiệm vụ, giải pháp của kế hoạch là hoàn thiện thể chế, chính sách về y học cổ truyền, từ đào tạo nhân lực, nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số đến khám chữa bệnh, dược liệu và bảo hiểm y tế.

Đồng thời, nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm thúc đẩy lĩnh vực này phát triển trong tình hình mới, xây dựng Chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045.

Đáng chú ý, Kế hoạch yêu cầu đẩy mạnh mô hình kết hợp giữa y học cổ truyền và y học hiện đại trong toàn hệ thống y tế. Các hướng dẫn chuyên môn và quy trình kỹ thuật sẽ được hoàn thiện để áp dụng thống nhất tại các cơ sở khám chữa bệnh.

Bên cạnh đó, các mô hình chăm sóc sức khỏe không dùng thuốc như: châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt, dưỡng sinh sẽ được chuẩn hóa và mở rộng tại tuyến y tế cơ sở nhằm khuyến khích các phương pháp chăm sóc sức khỏe an toàn, hiệu quả, giảm phụ thuộc vào thuốc khi phù hợp.

Song song với đó là nhiệm vụ nâng cao năng lực hệ thống bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh y học cổ truyền từ trung ương đến địa phương, đáp ứng tốt hơn nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân.

Công nghiệp dược liệu trở thành ngành kinh tế chiến lược quốc gia

Một điểm nhấn quan trọng của Kế hoạch là phát triển dược liệu và công nghiệp dược liệu trở thành ngành kinh tế chiến lược quốc gia.

Theo đó, Chính phủ yêu cầu bảo tồn, khai thác hiệu quả và phát triển bền vững nguồn tài nguyên dược liệu quý của Việt Nam; mở rộng các vùng trồng dược liệu đạt tiêu chuẩn GACP, ưu tiên tại khu vực đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi gắn với tạo sinh kế, giảm nghèo bền vững, bảo tồn đa dạng sinh học và phát huy tri thức bản địa. Mục tiêu là từng bước chủ động nguồn nguyên liệu trong nước, giảm phụ thuộc vào nhập khẩu.

Việc phát triển chuỗi giá trị dược liệu sẽ được triển khai đồng bộ từ khâu chọn giống, quy hoạch vùng trồng, xây dựng tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc đến chiết xuất, chế biến sâu, sản xuất, xây dựng thương hiệu và xuất khẩu. Cùng với đó là tăng cường kiểm soát chất lượng, ngăn chặn tình trạng dược liệu giả, kém chất lượng và hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn đối với dược liệu, vị thuốc và thuốc cổ truyền có nguồn gốc Việt Nam.

Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc thu hút đầu tư phát triển công nghiệp dược liệu và sản xuất thuốc cổ truyền theo chuỗi giá trị, kết hợp giữa Nhà nước, nhà khoa học, doanh nghiệp và người dân, từng bước đưa công nghiệp dược liệu trở thành ngành có giá trị gia tăng cao.

Hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về y học cổ truyền và số hóa bài thuốc

Trong lĩnh vực khoa học công nghệ và chuyển đổi số, Chính phủ yêu cầu xây dựng, hoàn thiện Cơ sở dữ liệu quốc gia về y học cổ truyền; số hóa kho tàng bài thuốc gia truyền, dược liệu và tri thức y học cổ truyền Việt Nam.

Các hoạt động nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng, chuẩn hóa bài thuốc, vị thuốc và phương pháp điều trị sẽ được đẩy mạnh nhằm kiểm chứng hiệu quả bằng các bằng chứng khoa học. Đồng thời, hỗ trợ bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ đối với các bài thuốc, tri thức truyền thống, thúc đẩy thương mại hóa sản phẩm và nâng cao khả năng tham gia thị trường quốc tế.

Kế hoạch cũng ưu tiên triển khai các chương trình khoa học công nghệ trọng điểm quốc gia về y học cổ truyền; xây dựng một số trung tâm nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao công nghệ mạnh tầm quốc gia và khu vực; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ sinh học trong sản xuất các sản phẩm từ dược liệu.

Kế hoạch hướng tới xây dựng thương hiệu quốc gia cho dược liệu và sản phẩm y học cổ truyền Việt Nam; hỗ trợ phát triển các sản phẩm OCOP từ dược liệu; phát triển các sản phẩm phục vụ du lịch, mô hình du lịch sinh thái gắn với vùng trồng dược liệu, làng nghề truyền thống và quảng bá y học cổ truyền Việt Nam ra quốc tế.

Để tạo nền tảng phát triển bền vững, Chính phủ yêu cầu đẩy mạnh xã hội hóa, huy động nguồn lực từ doanh nghiệp và khu vực tư nhân tham gia nghiên cứu, sản xuất thuốc cổ truyền, phát triển hệ thống khám chữa bệnh và chuỗi cung ứng dịch vụ y học cổ truyền.

Bên cạnh đó cũng cần tăng cường quản lý hoạt động hành nghề, kiểm soát chất lượng dược liệu, thuốc cổ truyền và quảng cáo; xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, làm giả dược liệu, hành nghề trái phép và lợi dụng y học cổ truyền để trục lợi.

Cũng theo kế hoạch, công tác truyền thông cũng được chú trọng nhằm nâng cao nhận thức của người dân về giá trị của y học cổ truyền, cung cấp thông tin chính thống, phản bác các thông tin sai lệch. Đồng thời tôn vinh các danh y và những cá nhân, tập thể có đóng góp trong bảo tồn, phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam. 

 

Phát triển Y học cổ truyền theo tinh thần Nghị quyết 72

Lần đầu Việt Nam có phác đồ điều trị kết hợp giữa y học cổ truyền và hiện đại

Bảo hiểm y tế sẽ tăng tỷ lệ chi trả cho thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền

Thúc đẩy tiềm năng trồng dược liệu quý vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi