Cảnh báo loại virus lây truyền từ chuột sau ổ dịch chết người trên tàu du lịch

Tính đến ngày 5/5, đã có 3 người tử vong nghi do nhiễm virus Hanta trên du thuyền Hundius - Ảnh: CNN.

Ngày 5/5, Bộ Y tế dẫn lời Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho hay đầu tháng 5/2026 ghi nhận một ổ dịch viêm đường hô hấp cấp tính nặng xảy ra trên tàu du lịch Hundius có hành trình từ Argentina qua khu vực Nam Đại Tây Dương.

Tính đến ngày 4/5, có tổng cộng 7 trường hợp được ghi nhận, trong đó 2 ca đã xác định nhiễm virus Hanta và 5 ca nghi ngờ. Đáng chú ý, đã có 3 trường hợp tử vong, 1 bệnh nhân trong tình trạng nguy kịch, còn lại 3 người có triệu chứng nhẹ.

Con tàu này chở 147 người gồm 88 du khách và 59 thành viên thủy thủ đoàn đến từ 23 quốc tịch khác nhau. Hiện chưa ghi nhận có công dân Việt Nam trong nhóm hành khách và thuyền viên liên quan.

"Tình hình vẫn đang diễn biến phức tạp. Một bệnh nhân đang được chăm sóc đặc biệt tại Nam Phi, và chúng tôi được biết tình trạng của bệnh nhân này đang được cải thiện. Hai bệnh nhân khác, vẫn còn trên tàu, đang được chuẩn bị để sơ tán y tế đến Hà Lan điều trị" - bà Maria Van Kerkhove, Trưởng bộ phận Chuẩn bị và Phòng ngừa Dịch bệnh và Đại dịch của WHO, cho biết với các phóng viên tại Geneva ngày 5/5, theo Xinhua.

Bà Maria Van Kerkhove nhấn mạnh rằng tình hình đang được theo dõi sát sao. Để đề phòng, hành khách được yêu cầu ở lại cabin trong khi công tác khử trùng và các biện pháp y tế công cộng khác được thực hiện.

Về nguồn gốc nghi ngờ của virus, bà Maria Van Kerkhove cho biết những bệnh nhân đầu tiên - một cặp vợ chồng - đã lên tàu ở Argentina. "Với thời gian ủ bệnh của Hantavirus, có thể kéo dài từ 1 đến 6 tuần, chúng tôi cho rằng họ đã bị nhiễm bệnh bên ngoài, từ trước khi lên tàu", bà nói, theo Xinhua.

Con tàu dự kiến ​​sẽ tiếp tục hành trình đến quần đảo Canary, Tây Ban Nha và WHO đang phối hợp với chính quyền Tây Ban Nha để tiến hành điều tra dịch tễ học toàn diện, khử trùng toàn bộ con tàu.

Theo Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế), virus Hanta là nhóm virus có thể gây bệnh nặng ở người, điển hình là hội chứng phổi do Hanta hoặc sốt xuất huyết kèm hội chứng suy thận. Bệnh có thể diễn biến nhanh, dẫn đến khó thở, suy hô hấp, tụt huyết áp và nguy cơ tử vong cao nếu không được xử trí kịp thời.

Bệnh do virus Hanta là bệnh truyền nhiễm cấp tính, lây từ động vật gặm nhấm, đặc biệt là chuột sang người. Nguồn lây chủ yếu xuất phát từ nước tiểu, phân hoặc nước bọt của chuột nhiễm bệnh.

Người có thể nhiễm virus khi tiếp xúc trực tiếp với các chất thải này, hoặc vô tình đưa tay dính mầm bệnh lên mắt, mũi, miệng. Đáng lưu ý, khi dọn dẹp nhà cửa, kho bãi có chuột trú ẩn, chất thải khô của chuột có thể phát tán thành bụi mịn trong không khí; nếu hít phải, nguy cơ nhiễm bệnh là hiện hữu. Việc lây truyền bệnh từ người sang người rất hiếm, nhưng đã được ghi nhận trên y văn.

Thời gian ủ bệnh thường kéo dài từ 2 đến 4 tuần, thậm chí có thể lên tới 8 tuần. Người bệnh ban đầu có thể xuất hiện các triệu chứng như sốt, ớn lạnh, đau đầu, đau cơ, buồn nôn, tiêu chảy. Sau đó, bệnh có thể diễn biến nặng với tình trạng ho, tức ngực, khó thở, mệt lả và tụt huyết áp.

Hiện nay, chưa có thuốc điều trị đặc hiệu đối với bệnh do virus Hanta. Việc điều trị chủ yếu là theo dõi sát, chăm sóc hỗ trợ và hồi sức tích cực tại các cơ sở y tế.

5 biện pháp phóng chống virus Hanta

Tính đến nay, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do virus Hanta trên người. Tuy nhiên, trong bối cảnh nước ta chuột khá phổ biến, để chủ động phòng, chống dịch bệnh do virus Hanta và các bệnh dịch khác lây truyền từ chuột sang người, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) khuyến cáo người dân thực hiện tốt các biện pháp sau:

- Không chạm tay trực tiếp vào chuột sống, chuột chết, phân, nước tiểu, nước bọt hoặc ổ chuột.

- Khi dọn dẹp nơi có dấu vết của chuột: mở cửa cho thông thoáng, đeo găng tay và khẩu trang; phun ướt khu vực có phân, nước tiểu hoặc nơi chuột làm tổ bằng dung dịch khử khuẩn hoặc nước tẩy rửa thông thường trước khi lau dọn. Không quét khô, không dùng máy hút bụi hoặc máy thổi, vì có thể làm bụi nhỏ chứa mầm bệnh bay trong không khí, người hít phải bụi này có thể bị nhiễm bệnh.

- Rửa tay bằng xà phòng sau khi dọn vệ sinh, xử lý rác, tiếp xúc với chuột hoặc khu vực có nguy cơ.

- Bịt kín khe hở để chuột không vào nhà; đặt bẫy khi cần; cất thức ăn, nước uống trong đồ chứa kín; thu gom rác hằng ngày để không thu hút chuột.

- Sau khi tiếp xúc với chuột hoặc nơi có phân, nước tiểu, nơi chuột làm tổ, nếu xuất hiện sốt, ớn lạnh, đau đầu, chóng mặt, đau cơ, buồn nôn, nôn, đau bụng hoặc tiêu chảy, người dân cần đến ngay cơ sở y tế và thông báo rõ nguy cơ tiếp xúc với chuột để được khám, điều trị kịp thời.

Hiện Cục Phòng bệnh vẫn đang tiếp tục phối hợp với WHO và các cơ quan liên quan để theo dõi tình hình, cập nhật thông tin và hướng dẫn các địa phương triển khai biện pháp phòng, chống dịch kịp thời, phù hợp.

 

Nhật Bản: Chuẩn bị thử nghiệm lâm sàng vaccine ngừa virus Nipah

Việt Nam chưa ghi nhận ca mắc virus Nipah, nhiều nước kích hoạt tình trạng báo động

Đức: Phát hiện virus bại liệt hoang dã tái xuất sau hơn 30 năm

Podcast: Virus tả lợn châu Phi có “sống sót” trong đồ hộp?