Phát hiện loại vi khuẩn ít được chú ý có thể gây viêm đường tiết niệu

VIêm đường tiết niệu (UTI) là bệnh nhiễm khuẩn phổ biến ở cả nam và nữ

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí mSphere của Hiệp hội Vi sinh vật học Mỹ cho thấy vi khuẩn Pseudomonas aeruginosa chiếm khoảng 4% số ca viêm đường tiết niệu tại khu vực nghiên cứu (Vịnh Mexico), gần gấp đôi so với tỷ lệ trung bình được ghi nhận trên toàn nước Mỹ. Đây là phát hiện đáng chú ý vì loại vi khuẩn này vốn thường được biết đến là tác nhân gây viêm ở phổi, vết thương hoặc bệnh viện hơn là ở đường tiết niệu.

Nhóm nghiên cứu do TS. Allyson Shea thuộc Trường Y Frederick P. Whiddon, Đại học Nam Alabama, dẫn đầu đã phân tích 55 mẫu vi khuẩn được phân lập từ bệnh nhân mắc viêm đường tiết niệu. Các nhà khoa học tập trung đánh giá đặc điểm di truyền, khả năng gây bệnh và mức độ nhạy cảm với kháng sinh của từng chủng vi khuẩn.

Kết quả cho thấy nhiều chủng P. aeruginosa mang đặc điểm di truyền chưa từng được mô tả trước đây. Điều này cho thấy sự đa dạng của vi khuẩn trong đường tiết niệu lớn hơn nhiều so với hiểu biết hiện nay.

Theo TS. Shea, phần lớn kiến thức về P. aeruginosa hiện nay được xây dựng từ các nghiên cứu trên bệnh viêm phổi hoặc vết thương. Trong khi đó, đường tiết niệu là môi trường hoàn toàn khác nên vi khuẩn có thể biểu hiện những đặc tính sinh học riêng mà giới khoa học vẫn chưa hiểu rõ.

Các nhà nghiên cứu cũng ghi nhận một số chủng vi khuẩn có xu hướng xuất hiện ở những nhóm bệnh nhân nhất định. Chẳng hạn, một chủng được phát hiện nhiều hơn ở người đặt ống thông tiểu, trong khi một chủng khác có liên quan đến bệnh nhân đái tháo đường. Những mối liên hệ này cần được tiếp tục nghiên cứu để xác định liệu chúng có ảnh hưởng đến nguy cơ mắc bệnh hoặc hiệu quả điều trị hay không.

Viêm đường tiết niệu gây tiểu buốt, tiểu rắt và đau bụng dưới. Nặng hơn có thể gây viêm thận cấp, suy thận.

Một phát hiện khác khiến các chuyên gia quan tâm là tình trạng kháng kháng sinh. Gần ⅓ số chủng vi khuẩn được phân lập có khả năng kháng levofloxacin (loại kháng sinh thường được sử dụng để điều trị viêm đường tiết niệu). Một số chủng còn kháng đồng thời nhiều loại kháng sinh, làm tăng nguy cơ điều trị thất bại và hạn chế lựa chọn thuốc.

Kháng kháng sinh đang là thách thức lớn đối với y học hiện đại. Khi vi khuẩn không còn đáp ứng với các thuốc điều trị thông thường, người bệnh có thể phải sử dụng những loại kháng sinh mạnh hơn, chi phí cao hơn hoặc thời gian điều trị kéo dài hơn. Điều này cũng làm gia tăng nguy cơ biến chứng và lây lan các chủng vi khuẩn kháng thuốc trong cộng đồng.

Mặc dù tỷ lệ nhiễm P. aeruginosa tại khu vực nghiên cứu cao hơn mức trung bình, các nhà khoa học vẫn chưa xác định được nguyên nhân. Theo nhóm nghiên cứu, nhiều yếu tố có thể cùng góp phần tạo nên sự khác biệt này, bao gồm điều kiện khí hậu, đặc điểm dân số, mức độ tiếp xúc với môi trường chăm sóc y tế hoặc tỷ lệ mắc các bệnh nền. Tuy nhiên, để đưa ra kết luận cần có những nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn hơn.

Các tác giả nhấn mạnh rằng kết quả nghiên cứu hiện chưa làm thay đổi ngay hướng điều trị cho bệnh nhân mắc viêm đường tiết niệu. Tuy nhiên, công trình này giúp mở rộng hiểu biết về các tác nhân gây bệnh ngoài E.coli, đồng thời cho thấy sự cần thiết phải theo dõi sát hơn tình trạng kháng kháng sinh của P. aeruginosa.

Theo các chuyên gia, việc nhận diện sự đa dạng về di truyền và đặc điểm sinh học của vi khuẩn là bước quan trọng để hiểu rõ hơn cơ chế gây bệnh. Trong tương lai, những dữ liệu này có thể hỗ trợ phát triển các phương pháp chẩn đoán chính xác hơn cũng như lựa chọn kháng sinh phù hợp, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và hạn chế sự gia tăng của vi khuẩn kháng thuốc.

 

Những thực phẩm bổ sung có thể giúp ngăn ngừa bệnh viêm đường tiết niệu

Viêm đường tiết niệu ở trẻ: Nhận biết sớm, điều trị nhanh

Viêm đường tiết niệu nguy hiểm thế nào với người cao tuổi?

Podcast: Phòng ngừa viêm đường tiết niệu mùa nồm