An toàn người bệnh cần được bảo đảm suốt quá trình điều trị

Người bệnh cần được bảo đảm an toàn xuyên suốt quá trình điều trị - Ảnh: Win Medica

Nguy cơ không chỉ nằm trong bệnh viện

Tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tim mạch, ung thư và bệnh hô hấp mạn tính thường đòi hỏi người bệnh điều trị, theo dõi trong thời gian dài. Nhiều người đồng thời mắc nhiều bệnh, sử dụng nhiều loại thuốc và phải khám tại nhiều chuyên khoa, cơ sở y tế khác nhau.

Điều này khiến nguy cơ mất an toàn có thể xuất hiện ở nhiều thời điểm, từ phòng ngừa, sàng lọc, chẩn đoán, điều trị đến chăm sóc tại nhà.

Tại chương trình diễn ra ngày 17/9 tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, TS.BS Hà Anh Đức, Phó Chủ tịch Hội đồng Y khoa Quốc gia, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế, cho rằng cần mở rộng khái niệm an toàn người bệnh từ điều trị nội trú sang toàn bộ quá trình chăm sóc.

Theo ông, phần lớn lượt khám chữa bệnh tại Việt Nam diễn ra ở khu vực ngoại trú. Trong khi đó, người mắc bệnh không lây nhiễm dành phần lớn thời gian điều trị và tự chăm sóc tại cộng đồng. Vì vậy, an toàn người bệnh không thể chỉ phụ thuộc vào quy trình tại bệnh viện mà còn liên quan đến việc tuân thủ điều trị, sử dụng thuốc, dinh dưỡng, vận động và nhận biết sớm dấu hiệu bất thường.

Rủi ro có thể xuất hiện ở những lần chuyển tiếp

Với bệnh mạn tính, quá trình chăm sóc thường kéo dài và có nhiều lần chuyển tiếp giữa các giai đoạn hoặc cơ sở điều trị. Đây cũng là những thời điểm dễ xảy ra thiếu sót thông tin.

GS.TS.BS Nguyễn Hoàng Định, Phó Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, cho biết tổn hại ở người mắc bệnh không lây nhiễm có thể tích lũy qua nhiều năm, liên quan đến việc sử dụng nhiều loại thuốc và nhiều lần chuyển tiếp trong quá trình chăm sóc.

Theo ông, nguy cơ cần được nhận diện theo toàn bộ hành trình của người bệnh, từ phòng ngừa, sàng lọc, chẩn đoán, điều trị đến tự chăm sóc tại nhà, phục hồi chức năng và chăm sóc giảm nhẹ. Đặc biệt, khi người bệnh chuyển từ giai đoạn chăm sóc này sang giai đoạn khác, thông tin có thể bị gián đoạn, làm phát sinh những rủi ro có thể phòng ngừa.

Do đó, các giải pháp an toàn cần được xây dựng ở cấp độ hệ thống, trong đó có đối chiếu thuốc, chuẩn hóa quy trình bàn giao, cung cấp thông tin khi xuất viện, báo cáo sự cố và số hóa việc theo dõi người bệnh mắc bệnh mạn tính.

Điều trị an toàn cần được nối dài sau xuất viện

PGS.TS.BS Trần Hòa, Tổng Thư ký Phân hội Xơ vữa động mạch Việt Nam, Phó Khoa tim mạch can thiệp Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, chia sẻ một trường hợp cho thấy an toàn cần được bảo đảm xuyên suốt quá trình điều trị.

Người bệnh lớn tuổi, mắc nhiều bệnh mạn tính và hẹp van động mạch chủ nặng được Heart Team, gồm các bác sĩ tim mạch, tim mạch can thiệp, phẫu thuật tim và các chuyên khoa liên quan, cùng đánh giá trước khi thực hiện thay van động mạch chủ qua đường ống thông (TAVI). Nhóm bác sĩ xem xét tình trạng bệnh, bệnh nền và nguy cơ của người bệnh để lựa chọn phương án điều trị phù hợp.

An toàn được đặt ra ở nhiều khâu, từ chẩn đoán, đánh giá nguy cơ, chuẩn bị trước can thiệp đến bàn giao, vận chuyển và chăm sóc sau thủ thuật. Sau xuất viện, người bệnh vẫn cần dùng thuốc đúng hướng dẫn, phòng ngừa té ngã, hít sặc và tiếp tục được theo dõi. Theo PGS.TS.BS Trần Hòa, quá trình điều trị chỉ thực sự an toàn khi việc chăm sóc được tiếp nối sau can thiệp, với sự phối hợp của người bệnh và gia đình.

Theo TS. Angela Pratt, Trưởng Đại diện WHO tại Việt Nam, các bệnh không lây nhiễm chiếm 74% tổng số ca tử vong trên toàn cầu và nhiều trường hợp chưa được chẩn đoán. Quản lý bệnh lâu dài vì vậy cần đi cùng chăm sóc an toàn và có chất lượng.

Ở cấp cơ sở y tế, Bộ Y tế đề nghị các đơn vị tổ chức hội thảo, tập huấn về chủ đề liên quan đến chăm sóc an toàn cho các bệnh không lây nhiễm, phổ biến các khuyến cáo về an toàn người bệnh và phòng ngừa sự cố y khoa. Đồng thời, các cơ sở được yêu cầu triển khai những giải pháp có ý nghĩa thực tiễn đối với an toàn của người bệnh và nhân viên y tế.

Với người mắc bệnh không lây nhiễm, việc bảo đảm an toàn vì thế cần được duy trì trong suốt quá trình chăm sóc, thay vì chỉ tập trung vào thời điểm khám hoặc điều trị tại bệnh viện. Sự phối hợp giữa cơ sở y tế, nhân viên y tế, người bệnh và gia đình có vai trò quan trọng để hạn chế những rủi ro có thể phòng ngừa.

 

Yếu tố ít được chú ý giúp bệnh nhân ung thư kéo dài tuổi thọ

Bệnh nhân đa chấn thương thoát cửa tử nhờ Telemedicine

Bệnh nhân động kinh thoát cơn co giật nhờ kỹ thuật điện não đồ vỏ não (ECoG)

Ghép thận tự thân cứu bệnh nhân đa chấn thương nặng