Bệnh nhân động kinh thoát cơn co giật nhờ kỹ thuật điện não đồ vỏ não (ECoG)

PGS.TS Đông Văn Hệ – Phó Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, Chủ tịch Hội Phẫu thuật Thần kinh Việt Nam trực tiếp phẫu thuật cho người bệnh - Ảnh: BVCC.

Theo thông tin từ Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, người bệnh mắc động kinh từ khi hơn 1 tuổi, với biểu hiện co giật nửa người, tăng động và hoảng sợ. Dù điều trị nhiều năm bằng nhiều loại thuốc chống động kinh khác nhau, tình trạng không cải thiện mà ngày càng nặng hơn.

ThS.BS Tạ Hồng Nhung, Khoa Nội - Hồi sức Thần kinh, cho biết bệnh nhân xuất hiện cơn gần như mỗi ngày, từ vài cơn đến hàng chục cơn một ngày. Có thời điểm người bệnh không thể tỉnh táo để uống thuốc. Trước phẫu thuật, bệnh nhân phải sử dụng đồng thời ba loại thuốc chống động kinh gồm Depakin, Tegretol và Gardenal ở liều tối đa nhưng vẫn còn 4-5 cơn/ngày.

Kết quả ghi điện não video kéo dài kết hợp chụp cộng hưởng từ sọ não xác định nguyên nhân do loạn sản vỏ não thùy trán - một dạng dị tật phát triển vỏ não, thường gây động kinh kháng thuốc ở trẻ em và có chỉ định phẫu thuật cắt bỏ tổn thương.

Tuy nhiên, theo các bác sĩ, tỷ lệ tái phát sau mổ loạn sản vỏ não vẫn khá cao, lên tới 40-50%, do khó xác định chính xác toàn bộ vùng sinh động kinh bằng mắt thường hoặc chỉ dựa trên hình ảnh cộng hưởng từ.

Ngày 2/4/2026, ê-kíp do PGS.TS Đồng Văn Hệ, Phó Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, Chủ tịch Hội Phẫu thuật Thần kinh Việt Nam, trực tiếp phụ trách đã tiến hành phẫu thuật dưới hướng dẫn của kỹ thuật điện não đồ vỏ não ECoG (Electrocorticography).

Trong ca mổ, các bác sĩ đặt điện cực trực tiếp lên bề mặt vỏ não để ghi nhận hoạt động điện não theo thời gian thực. Kết quả cho thấy vùng sinh động kinh rộng hơn đáng kể so với tổn thương quan sát trên phim cộng hưởng từ. Từ đó, ê-kíp quyết định mở rộng phạm vi cắt bỏ thêm khoảng 2-3 cm.

Các điện cực tiếp tục được sử dụng trong suốt quá trình phẫu thuật nhằm theo dõi hoạt động điện não tại diện cắt, giúp xác định chính xác thời điểm dừng can thiệp, bảo đảm loại bỏ tối đa vùng sinh động kinh nhưng vẫn bảo tồn các chức năng thần kinh quan trọng.

Sau phẫu thuật đến nay, người bệnh không còn xuất hiện cơn động kinh dù chưa sử dụng lại thuốc chống động kinh.

Theo PGS.TS Đồng Văn Hệ, ECoG là phương pháp ghi điện não trực tiếp từ bề mặt vỏ não thông qua các điện cực đặt ngay trên nhu mô não trong quá trình phẫu thuật. So với điện não đồ thông thường ghi qua da đầu, ECoG cho độ phân giải không gian và thời gian cao hơn, giúp xác định chính xác vùng phát sinh cơn động kinh.

Kỹ thuật này đặc biệt hữu ích trong các trường hợp động kinh kháng thuốc, tổn thương lan tỏa hoặc khó phát hiện trên cộng hưởng từ.

ECoG còn cho phép phát hiện các dao động tần số cao (HFOs) - dấu hiệu được đánh giá có liên quan chặt chẽ tới vùng sinh động kinh. Khi kết hợp kích thích điện, kỹ thuật này hỗ trợ lập bản đồ chức năng não, giúp phẫu thuật viên tránh xâm lấn các vùng liên quan vận động, ngôn ngữ và cảm giác.

Trong thực hành lâm sàng, ECoG đóng vai trò quan trọng ở cả ba giai đoạn gồm xác định vùng sinh động kinh, hướng dẫn phạm vi cắt bỏ và đánh giá kết quả ngay trong mổ. Nếu sau cắt bỏ vẫn còn xuất hiện sóng điện bất thường, phẫu thuật viên có thể tiếp tục mở rộng diện cắt để tăng khả năng kiểm soát cơn sau mổ.

Việc ứng dụng ECoG đánh dấu bước tiến trong điều trị động kinh kháng thuốc tại Việt Nam, mở ra hướng tiếp cận cá thể hóa, nâng cao hiệu quả phẫu thuật và giảm nguy cơ tái phát cho người bệnh.

 

Bệnh viện Việt Đức điều trị sỏi đường mật trong gan bằng kỹ thuật ít xâm lấn

Kịp thời phẫu thuật tái tạo khuôn mặt cho bé gái 22 tháng tuổi bị chó cắn

Dây thần kinh số 9, 10 bị chèn ép, người đàn ông chịu đau đớn suốt 4 năm

Phẫu thuật xuyên đêm cứu sống nam sinh bị thanh sắt đâm xuyên mặt