Mất cơ là hiện tượng xảy ra khi cơ thể lão hoá
Bật mí thực đơn của các chuyên gia dinh dưỡng
Mẹo tăng dinh dưỡng cho bữa ăn từ chuyên gia
Hướng dẫn mới về chẩn đoán, điều trị suy dinh dưỡng cấp tính ở trẻ em
Có nên ăn bơ lạc mỗi ngày?
Vì sao cần duy trì khối lượng cơ bắp?
Cơ bắp không chỉ giúp cơ thể vận động, mà còn đóng vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa, đặc biệt là điều hòa lượng đường trong máu. Khối lượng cơ thường đạt mức cao nhất vào đầu tuổi trưởng thành, sau đó giảm dần từ tuổi trung niên. Quá trình này có xu hướng diễn ra nhanh hơn sau tuổi 60. Nguyên nhân liên quan đến nhiều thay đổi trong cơ thể, bao gồm suy giảm khả năng tổng hợp protein, rối loạn chức năng ty thể, giảm khả năng sửa chữa mô cơ và tình trạng viêm kéo dài.
Mất cơ do tuổi tác không chỉ ảnh hưởng đến ngoại hình, mà còn làm suy giảm sức mạnh, khả năng giữ thăng bằng và vận động. Tình trạng này có thể làm tăng nguy cơ té ngã, khuyết tật và mất khả năng tự chủ trong sinh hoạt. Vì vậy, duy trì cơ bắp cần được chú trọng từ sớm, thay vì chỉ bắt đầu khi tuổi đã cao.
Protein đóng vai trò quan trọng
Nhu cầu protein ở người lớn tuổi đang được quan tâm do cơ thể có thể giảm khả năng đáp ứng với protein từ thực phẩm. Mức khuyến nghị cơ bản cho người trưởng thành là khoảng 0,8gr protein/kg trọng lượng cơ thể mỗi ngày. Tuy nhiên, một số nghiên cứu cho rằng người lớn tuổi, đặc biệt là những người thường xuyên vận động, có thể cần khoảng 1 - 1,2gr/kg/ngày để hỗ trợ duy trì cơ bắp.
Mức protein phù hợp còn phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe, chế độ vận động và khả năng chuyển hóa của từng người. Người mắc bệnh thận hoặc có vấn đề về chức năng thận không nên tự ý tăng lượng protein mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ.
Protein có thể được bổ sung từ cả thực phẩm có nguồn gốc động vật và thực vật. Thịt, cá, trứng, sữa là những nguồn cung cấp protein quen thuộc. Trong khi đó, các loại đậu, hạt và ngũ cốc cũng góp phần đáp ứng nhu cầu protein hàng ngày. Quan trọng là bạn cần xây dựng chế độ ăn đa dạng, bảo đảm đủ lượng và chất lượng acid amin cần thiết.
Kết hợp dinh dưỡng với tập luyện sức mạnh
Chỉ bổ sung protein không đủ để ngăn chặn tình trạng mất cơ nếu thiếu hoạt động thể chất. Tập các bài tập tăng cường sức mạnh có thể tạo kích thích để cơ bắp thích nghi và phát triển, trong khi dinh dưỡng cung cấp năng lượng cùng các acid amin phục vụ quá trình phục hồi.
Cần phối hợp giữa chế độ ăn uống và tập luyện để tối ưu sức khoẻ thể chất khi cơ thể lão hoá
Ở người lớn tuổi, cơ bắp thường có phản ứng tổng hợp protein kém hơn sau bữa ăn. Hiện tượng này được gọi là kháng đồng hóa. Tập luyện sức mạnh có thể cải thiện khả năng đáp ứng của cơ bắp với protein, qua đó hỗ trợ duy trì khối lượng và sức mạnh cơ.
Một số nghiên cứu trước đây đã xem xét việc phân bổ protein đều trong các bữa ăn, thay vì tập trung vào một bữa. Tuy nhiên, kết quả hiện chưa thống nhất và chưa đủ cơ sở khẳng định cách phân bổ này có thể ngăn ngừa suy giảm sức mạnh về lâu dài.
Vì vậy, thay vì chỉ chú trọng tới lượng protein hoặc thời điểm ăn, người lớn tuổi nên kết hợp chế độ dinh dưỡng đầy đủ với các bài tập kháng lực phù hợp như nâng tạ nhẹ, tập với dây kháng lực hoặc các bài tập sử dụng trọng lượng cơ thể.
Những dưỡng chất khác có thể hỗ trợ duy trì cơ bắp
Ngoài protein, dưới đây là một số dưỡng chất khác cũng mang lại lợi ích cho sức khỏe cơ:
- Creatine là hợp chất tham gia cung cấp năng lượng cho hoạt động co cơ, giúp cải thiện khối lượng cơ nạc và sức mạnh ở người lớn tuổi, đặc biệt khi kết hợp với tập luyện sức mạnh. Tuy nhiên, việc sử dụng cần được cân nhắc theo tình trạng sức khỏe và hướng dẫn chuyên môn.
- Omega-3 được quan tâm nhờ đặc tính chống viêm và khả năng tác động đến quá trình chuyển hóa cơ. Dù vậy, các nghiên cứu hiện chưa ghi nhận lợi ích nhất quán của việc bổ sung omega-3 đối với khối lượng cơ, sức mạnh và khả năng vận động.
- Vitamin D có liên quan đến chức năng cơ và khả năng vận động. Thiếu vitamin D có thể ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất, nhưng việc bổ sung vitamin D đơn thuần chưa được chứng minh có thể cải thiện đáng kể khối lượng hoặc sức mạnh cơ ở người lớn tuổi. Do đó, chỉ nên bổ sung khi có nhu cầu phù hợp, tránh tự ý sử dụng liều cao.
Nhìn chung, để duy trì cơ bắp khi tuổi cao, cần chú trọng chế độ ăn cân đối, cung cấp đủ protein, carbohydrate và các dưỡng chất thiết yếu, đồng thời duy trì hoạt động thể chất thường xuyên. Trong đó, tập luyện sức mạnh kết hợp dinh dưỡng đầy đủ hiện vẫn là phương pháp có cơ sở khoa học bền vững nhất.












Bình luận của bạn