Suy giảm trí nhớ đang ngày càng trẻ hoá?

Suy giảm trí nhớ có thể xuất hiện từ tuổi trung niên, sớm hơn so với nhiều quan niệm trước đây.

Nghiên cứu được công bố trên tạp chí chuyên khoa thần kinh Cerebral Cortex, cho thấy một số chức năng của khu vực quan trọng đối với quá trình hình thành và ổn định ký ức: vùng hồi hải mã, có thể bắt đầu thay đổi từ tuổi trung niên.

Theo PGS. Ian McDonough, Đại học Binghamton (Mỹ), những phát hiện này cho thấy giai đoạn trung niên có vai trò quan trọng đối với sức khỏe não bộ và chức năng trí nhớ, nhưng thường chưa được chú ý đúng mức.

Hồi hải mã đóng vai trò quan trọng với trí nhớ

Khi con người tiếp nhận một thông tin mới, não bộ sẽ tiến hành mã hóa để hình thành ký ức. Sau đó, vùng hồi hải mã sẽ tham gia vào quá trình củng cố thông tin, giúp ký ức được lưu trữ ổn định hơn và có thể được gợi nhớ về sau. Để tìm hiểu quá trình này thay đổi như thế nào theo tuổi tác, các nhà nghiên cứu đã theo dõi khoảng 60 người trưởng thành trong độ tuổi từ 18 đến 74.

Những người tham gia được yêu cầu ghi nhớ các khuôn mặt được ghép với những đồ vật hoặc khung cảnh khác nhau. Sau khoảng 5 phút nghỉ ngơi, họ thực hiện bài kiểm tra để xác định đúng đồ vật hoặc khung cảnh tương ứng với từng khuôn mặt. Trong quá trình này, hoạt động của não được theo dõi bằng phương pháp chụp cộng hưởng từ (MRI).

Kết quả cho thấy những người ở độ tuổi trung niên có xu hướng mắc nhiều lỗi khi ghép thông tin. Họ vẫn có thể nhớ được các đồ vật hoặc khung cảnh đã xuất hiện, nhưng gặp khó khăn trong việc xác định chính xác chúng đi cùng khuôn mặt nào.

Não vẫn hoạt động nhưng khả năng ghi nhớ giảm

Điều đáng chú ý là sự suy giảm này không đơn giản xuất phát từ việc vùng hồi hải mã hoạt động yếu hơn. Ở những người trẻ tuổi mắc lỗi ghi nhớ, các mô hình hoạt động của não liên quan đến thông tin ban đầu không được tái kích hoạt đầy đủ. Trong khi đó, ở những người lớn tuổi hơn, não vẫn có thể tái kích hoạt mạnh các mô hình ký ức nhưng lại dễ dẫn đến việc nhớ nhầm.

Không bao giờ là quá muộn để cải thiện sức khoẻ não bộ 

Nói cách khác, việc não tái kích hoạt một ký ức không phải lúc nào cũng đồng nghĩa với khả năng ghi nhớ chính xác. Ở một số người lớn tuổi, hoạt động này thậm chí có thể liên quan đến việc hình thành những liên kết ký ức không chính xác.

Các nhà nghiên cứu nhận thấy độ chính xác của trí nhớ có sự khác biệt đáng kể giữa nhóm người ở độ tuổi 20-30 và nhóm ở độ tuổi 50. Một số quá trình diễn ra tại vùng hồi hải mã dường như đã bắt đầu thay đổi từ giai đoạn trung niên.

Theo đó, điều này cho thấy tuổi trung niên có thể là một giai đoạn chuyển tiếp quan trọng đối với chức năng nhận thức, thay vì chỉ xem sự suy giảm trí nhớ là vấn đề xuất hiện khi bước vào tuổi già.

Vẫn cần nghiên cứu sâu hơn về tuổi trung niên

Các nhà khoa học hiện vẫn chưa xác định rõ nguyên nhân khiến quá trình hình thành và truy xuất ký ức bắt đầu thay đổi ở giai đoạn này. Chức năng não bộ cũng không suy giảm đồng đều theo tuổi. Một số vùng có thể thay đổi sớm hơn những vùng khác.

Do đó, các nghiên cứu tiếp theo cần tập trung xác định những thời điểm não bộ bắt đầu có sự thay đổi đáng kể, đồng thời tìm hiểu liệu các biện pháp tác động lên hoạt động của não sau khi tiếp nhận thông tin có thể hỗ trợ khả năng ghi nhớ hay không.

Ngoài ra, các nhà nghiên cứu cũng cho rằng việc theo dõi một nhóm người từ tuổi trung niên trong thời gian dài sẽ giúp làm rõ hơn quá trình này. Hiểu được những thay đổi xảy ra ở não trong giai đoạn trung niên có thể mở ra hướng tiếp cận mới trong việc duy trì chức năng nhận thức khi tuổi tác tăng lên.

 

Loại vitamin quen thuộc tốt cho sức khỏe não bộ

Não bộ được hưởng lợi khi bạn tự nhớ đường, tìm đường

Ít vận động có thể ảnh hưởng đến não bộ như thế nào?

Giao tiếp xã hội giúp não bộ lão hóa khỏe mạnh?