Lấy máu xét nghiệm tại nhà: Nên hay không?

Việc gọi lấy máu xét nghiệm tại nhà giúp bạn tránh phải chờ đợi lâu, nhưng liệu có thực sự hiệu quả?

Lấy máu xét nghiệm tại nhà: Thuận tiện cho người bệnh

Theo chia sẻ của PGS.TS.BS Nguyễn Lân Hiếu, Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội trên trang cá nhân, dịch vụ lấy máu xét nghiệm tại nhà hiện nay có rất nhiều ưu điểm như thuận tiện, không phải xếp hàng chờ đợi lâu. Nếu kết quả xét nghiệm tốt, người bệnh có thể không cần phải đến bệnh viện.

 

Xét nghiệm CRP (C-reactive protein) là xét nghiệm máu định lượng nồng độ protein C phản ứng do gan sản sinh khi cơ thể có tình trạng viêm, nhiễm trùng hoặc tổn thương mô. Đây là chỉ dấu sinh học nhạy bén, giúp phát hiện sớm viêm nhiễm, đánh giá mức độ bệnh và theo dõi hiệu quả điều trị, đặc biệt trong các trường hợp nhiễm khuẩn.

Ví dụ điển hình là khi một người bị sốt nhưng chưa đi khám để phân biệt sốt virus hay sốt do nhiễm khuẩn, BS Hiếu thường khuyên người bệnh có thể gọi dịch vụ làm xét nghiệm CRP tại nhà. Nếu CRP không tăng, người bệnh có thể tiếp tục được theo dõi và điều trị triệu chứng tại nhà.

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích nổi trội, vẫn có nhiều điều bạn cần chú ý, cân nhắc trước khi tìm tới dịch vụ lấy máu xét nghiệm tại nhà.

Cần lưu ý gì khi gọi dịch vụ lấy máu xét nghiệm tại nhà?

Theo PGS.TS.BS Nguyễn Lân Hiếu, dưới đây là một vài điều bạn nên cân nhắc:

- Cần tham khảo ý kiến bác sĩ điều trị trước khi gọi xét nghiệm, tránh bỏ sót các chỉ số quan trọng. BS Hiếu chỉ ra rằng trong các trường hợp tái khám định kỳ hoặc đang theo dõi dài hạn, bạn chỉ cần đăng ký lại các xét nghiệm như đã được thực hiện trong các lần khám sức khỏe trước.

- Không nên lạm dụng chỉ định xét nghiệm: Với tâm lý “đằng nào cũng một lần lấy máu”, nhiều người dễ nghe theo gợi ý của mọi người xung quanh (có thể là người thân, kỹ thuật viên…) và chọn làm thêm nhiều xét nghiệm không thực sự cần thiết.

Một trong những ví dụ điển hình có thể kể tới các xét nghiệm marker ung thư (chất chỉ điểm ung thư). Đúng là xét nghiệm này có vai trò trong việc sàng lọc, tầm soát ung thư, song chúng không phải là “tiêu chuẩn vàng” để chẩn đoán bệnh ung thư. Bạn vẫn cần thực hiện các xét nghiệm lâm sàng khác (như nội soi, CT scan, MRI, sinh thiết...) để có thể xác định chính xác nguy cơ mắc bệnh.

Chưa kể xét nghiệm marker ung thư có thể có hiện tượng âm tính giả, khi xét nghiệm này phụ thuộc vào nhiều yếu tố như chất lượng của mẫu thử, chất lượng phòng xét nghiệm, loại marker ung thư phù hợp.

 

Giải mã hiện tượng “bụng bia” dưới góc nhìn y khoa

Podcast: Cần lưu ý gì khi bổ sung calci trong độ tuổi trung niên?

- Như đã chỉ ra ở trên, chất lượng của mẫu thử có thể ảnh hưởng rất lớn tới tính chính xác của kết quả. Dù máy xét nghiệm có hiện đại đến đâu, chất lượng ống máu sau khi vận chuyển một quãng đường dài khó có thể so sánh được với mẫu lấy ngay tại bệnh viện. Bộ bảo quản mẫu vận chuyển chuyên nghiệp có giá rất cao (có thể lên tới hàng trăm triệu đồng) nên không phải đơn vị nào cũng có thể đầu tư đầy đủ cho toàn bộ dịch vụ lấy máu tại nhà.

Vậy làm sao để tận dụng tối đa dịch vụ lấy máu xét nghiệm tại nhà?

BS Hiếu khuyên khi nhận lại một kết quả bất thường, việc đầu tiên bạn cần là tham khảo ý kiến bác sĩ điều trị, thay vì tự suy diễn dựa trên các con số. Việc lựa chọn cơ sở uy tín và kỹ thuật viên có tay nghề cũng là yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn, tránh các phản ứng không mong muốn (như phản ứng cường phế vị - cơ thể phản ứng quá mạnh với một tác nhân cụ thể) khi lấy máu.

Nhìn chung, lấy máu xét nghiệm tại nhà là một phương thức hiệu quả, thuận tiện và văn minh. Đây là một phần quan trọng của mô hình khám chữa bệnh từ xa (telehealth), với mục tiêu giúp người dân không cần đến bệnh viện mà vẫn được đảm bảo chăm sóc sức khỏe tốt.

Để có thể là người bệnh thông thái, BS Hiếu khuyên mọi người nên “lựa chọn cẩn thận đơn vị lấy máu tại nhà, xác định rõ danh mục xét nghiệm cần thiết qua tư vấn của bác sĩ, trao đổi thẳng thắn với kỹ thuật viên lấy mẫu. Không nên tự suy luận khi thấy kết quả bình thường hay bất thường so với lần xét nghiệm trước mà cần chuyển kết quả đến bác sĩ của mình”.