Ngày thế giới Phòng chống ung thư năm 2026: Đừng bỏ qua các triệu chứng ban đầu

Ung thư là nguyên nhân gây tử vong đứng thứ hai trên thế giới

Ung thư là gì?

Ung thư là nhóm các bệnh lý bắt nguồn từ sự biến đổi bất thường của tế bào, khiến tế bào bị mất kiểm soát khả năng phân chia và sinh trưởng. Khi tế bào ung thư hình thành, chúng sẽ xâm lấn mô lành, lan đến cơ quan khác thông qua hệ bạch huyết hoặc máu.

Bình thường, cơ thể có khả năng kiểm soát sự phát triển của tế bào. Tuy nhiên, khi xảy ra đột biến gen hoặc tác động tiêu cực từ các yếu tố nguy cơ, một số tế bào sẽ phát triển không kiểm soát và hình thành khối u ác tính.

Theo bác sĩ Niti Raizada, chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Ung thư và Huyết học, đang làm việc tại Bệnh viện Fortis (Bengaluru, Ấn Độ), ung thư không phải là một bệnh đơn lẻ mà bao gồm hơn 200 loại bệnh khác nhau, với nguyên nhân, cơ chế tiến triển và phương pháp điều trị không giống nhau.

Ung thư lây lan như thế nào?

Ung thư lan rộng thông qua quá trình gọi là di căn. Các tế bào ung thư có thể tách khỏi khối u ban đầu, di chuyển theo đường máu hoặc hệ bạch huyết để hình thành khối u mới ở các cơ quan xa như phổi, gan, não hoặc xương. Khi ung thư bước sang giai đoạn này, việc điều trị trở nên phức tạp hơn rất nhiều, do đó phát hiện sớm là ưu tiên hàng đầu.

Nhiều yếu tố làm tăng nguy cơ mắc ung thư, bao gồm: Sử dụng thuốc lá, chế độ ăn uống kém lành mạnh, béo phì, nhiễm trùng mạn tính, lạm dụng rượu bia, tiếp xúc với yếu tố môi trường độc hại và yếu tố di truyền.

Những dấu hiệu sớm của ung thư không nên bỏ qua 

Các nghiên cứu và chuyên gia y tế nhấn mạnh không nên xem nhẹ một số dấu hiệu bất thường và cho rằng chúng chỉ do căng thẳng hay mệt mỏi thông thường, bởi mỗi loại ung thư có thể biểu hiện bằng những triệu chứng khác nhau. Dưới đây là những dấu hiệu cảnh báo sớm của ung thư mà bạn tuyệt đối không nên bỏ qua:

 

Khi đường huyết giảm có thể ngừng thuốc đái tháo đường không?

3 giải pháp hỗ trợ ngăn ngừa Ung thư da

Liệu pháp cá nhân hóa mới giúp giảm nguy cơ tái phát Ung thư da ác tính

Nguy cơ mắc Ung thư có thể tăng do một số chất bảo quản thực phẩm

Giảm cân không rõ nguyên nhân: Giảm cân đột ngột dù không thay đổi chế độ ăn uống hay vận động có thể là dấu hiệu của ung thư dạ dày, tụy, phổi hoặc thực quản.

Mệt mỏi kéo dài: Tình trạng mệt mỏi nghiêm trọng không cải thiện dù đã nghỉ ngơi có thể liên quan đến Ung thư máu, ung thư đại tràng hoặc các bệnh ung thư toàn thân khác.

Xuất hiện khối u hoặc vùng mô dày lên: Bất kỳ khối u mới nào ở vú, cổ, nách, bẹn hoặc tinh hoàn đều cần được kiểm tra sớm, kể cả khi không gây đau.

Thay đổi thói quen đại tiện hoặc tiểu tiện: Ung thư đại trực tràng, bàng quang hoặc tuyến tiền liệt có thể biểu hiện qua táo bón hoặc tiêu chảy kéo dài, có máu trong phân hoặc nước tiểu, khó tiểu tiện.

Chảy máu hoặc tiết dịch bất thường: Chảy máu âm đạo bất thường, ra máu giữa kỳ kinh, ho ra máu hoặc xuất hiện các vết bầm tím không rõ nguyên nhân đều không nên xem nhẹ.

Vết loét lâu lành: Các vết loét ở miệng, da hoặc vùng sinh dục không lành sau nhiều tuần có thể là dấu hiệu của ung thư miệng, ung thư da hoặc ung thư cổ tử cung.

Đau mạn tính hoặc ho kéo dài: Ho dai dẳng, khàn giọng hoặc đau kéo dài không do chấn thương có thể là dấu hiệu cảnh báo sớm của ung thư.

Bác sĩ Niti Raizada cho biết: “Nhiều người bỏ qua các triệu chứng ban đầu vì nghĩ rằng chúng sẽ tự biến mất. Tuy nhiên, việc chậm trễ trong chẩn đoán chính là một trong những lý do khiến ung thư tiến triển đến giai đoạn muộn”.

Ung thư phát triển theo một quá trình âm thầm, bắt đầu từ những triệu chứng rất nhẹ và dần tiến triển thành tình trạng đe dọa tính mạng. Nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo và tìm kiếm sự chăm sóc y tế kịp thời có thể tạo nên sự khác biệt giữa sự sống và mất mát.

 

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm thế giới ghi nhận khoảng 20 triệu ca ung thư mới và gần 10 triệu ca tử vong. Ngày Thế giới Phòng chống ung thư (4/2) - do Liên minh Kiểm soát Ung thư Quốc tế (UICC) khởi xướng - có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong việc nâng cao nhận thức cộng đồng, đồng thời kêu gọi sự chung tay của các chính phủ, ngành y tế và toàn xã hội nhằm hướng tới mục tiêu chăm sóc và điều trị ung thư công bằng, hiệu quả cho tất cả mọi người.