Chất lượng chế độ ăn quyết định nguy cơ mắc Alzheimer

Nghiên cứu mới nhấn mạnh rằng điều quan trọng không chỉ là tuân theo chế độ ăn dựa trên thực vật mà còn phải đảm bảo chế độ ăn đó có chất lượng cao - Ảnh: Neuroscience News.

Theo Neuroscience News, mới đây, một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí Neurology đã chỉ ra rằng chế độ ăn giàu thực vật có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer và các dạng sa sút trí tuệ liên quan nhưng chỉ khi đó là chế độ ăn có chất lượng cao.

Theo các nhà khoa học, việc đơn thuần tăng lượng thực phẩm có nguồn gốc thực vật chưa đủ để bảo vệ não bộ. Ngược lại, nếu khẩu phần ăn chứa nhiều thực phẩm thực vật đã qua tinh chế và đường bổ sung, nguy cơ sa sút trí tuệ thậm chí có thể gia tăng. nghiên cứu cũng gợi ý rằng, việc chuyển sang chế độ ăn thực vật chất lượng cao, ngay cả ở giai đoạn muộn của cuộc đời, vẫn có thể mang lại lợi ích đáng kể cho sức khỏe não bộ về lâu dài.

Chất lượng chế độ ăn là yếu tố then chốt 

Nghiên cứu theo dõi 92.849 người với độ tuổi trung bình 59 trong khoảng 11 năm. Trong thời gian này, có tới 21.478 người phát triển Alzheimer hoặc các dạng sa sút trí tuệ khác.

Nhóm nghiên cứu phân loại chế độ ăn của người tham gia thành ba nhóm chính:

- Chế độ ăn thực vật tổng thể: ưu tiên thực phẩm từ thực vật hơn so với thịt, sữa, trứng, nhưng không xét đến chất lượng.

- Chế độ ăn thực vật lành mạnh: tập trung vào các thực phẩm như ngũ cốc nguyên hạt, rau, trái cây, các loại đậu, hạt, dầu thực vật, trà và cà phê.

- Chế độ ăn thực vật không lành mạnh: bao gồm ngũ cốc tinh chế, nước ép trái cây, khoai tây và thực phẩm nhiều đường bổ sung.

Kết quả cho thấy sự khác biệt rõ rệt, những người ăn nhiều thực vật nhất (theo chế độ tổng thể) có nguy cơ sa sút trí tuệ thấp hơn 12% so với nhóm ăn ít nhất. Với chế độ ăn thực vật lành mạnh, nguy cơ giảm 7%. Tuy nhiên, ở nhóm tiêu thụ nhiều thực phẩm thực vật “kém chất lượng”, nguy cơ lại tăng 6%.

"Chúng tôi nhận thấy việc áp dụng chế độ ăn thực vật, ngay cả khi bắt đầu ở độ tuổi lớn hơn, đồng thời tránh các lựa chọn thực phẩm chất lượng thấp, có liên quan đến việc giảm nguy cơ Alzheimer và các dạng sa sút trí tuệ”, tiến sĩ Song-Yi Park, tác giả nghiên cứu thuộc Trung tâm Ung thư, Đại học Hawaii tại Manoa (Honolulu), cho biết, theo Neuroscience News.

Tiến sĩ Song Yi Park cho biết thêm, phát hiện của chúng tôi còn cho thấy chất lượng của chế độ ăn thực vật là yếu tố then chốt: chế độ ăn chất lượng cao giúp giảm nguy cơ, trong khi chế độ ăn chất lượng thấp lại làm tăng nguy cơ.

Đáng chú ý, nghiên cứu cũng xem xét một nhóm nhỏ hơn gồm hơn 45.000 người được khảo sát lại sau 10 năm. Kết quả cho thấy việc thay đổi chế độ ăn theo hướng tích cực vẫn có thể mang lại lợi ích rõ rệt.

Cụ thể, những người chuyển sang chế độ ăn kém lành mạnh nhất có nguy cơ sa sút trí tuệ tăng tới 25%. Ngược lại, những người giảm dần thực phẩm kém chất lượng có nguy cơ thấp hơn 11%.

Điều này cho thấy việc điều chỉnh chế độ ăn, ngay cả ở độ tuổi muộn hơn, vẫn có thể góp phần cải thiện sức khỏe não bộ.

Chế độ ăn thực vật không đồng nghĩa với chế độ ăn lành mạnh

Theo nhóm nghiên cứu, phát hiện này giúp làm rõ một hiểu lầm phổ biến: chế độ ăn thực vật không đồng nghĩa với chế độ ăn lành mạnh.

Trên thực tế, nhiều thực phẩm có nguồn gốc thực vật nhưng đã qua chế biến như bánh mì trắng, nước ép đóng chai hay đồ ngọt vẫn tiềm ẩn rủi ro cho sức khỏe nếu tiêu thụ thường xuyên.

“Điều quan trọng không chỉ là theo đuổi chế độ ăn thực vật, mà còn phải đảm bảo chất lượng của chế độ ăn đó,” nhóm tác giả nhấn mạnh.

Dù đưa ra những kết quả đáng chú ý, các nhà khoa học cũng lưu ý đây là nghiên cứu quan sát, nên chưa thể khẳng định mối quan hệ nhân quả trực tiếp giữa chế độ ăn và nguy cơ Alzheimer.

Ngoài ra, dữ liệu chế độ ăn được thu thập thông qua bảng hỏi tự khai, có thể chịu ảnh hưởng từ sai lệch ghi nhớ của người tham gia.

Tuy vậy, nghiên cứu tiếp tục củng cố một thông điệp quen thuộc trong dinh dưỡng hiện đại: không chỉ “ăn gì”, mà “ăn như thế nào” mới là yếu tố quyết định sức khỏe lâu dài, đặc biệt là với não bộ đang ngày càng chịu nhiều áp lực trong xã hội già hóa.

 

Phát hiện dấu hiệu mới cảnh báo bệnh Alzheimer từ sớm

COVID-19 làm tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer ở người lớn tuổi

Thường xuyên suy nghĩ tiêu cực khiến bạn dễ mắc bệnh Alzheimer

Thường xuyên uống trà, rượu vang đỏ giúp giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer?