Chế độ ăn giúp cải thiện triệu chứng trầm cảm

Chế độ ăn keto có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khoẻ, trong đó có sức khoẻ tâm thần

Cụ thể, một nghiên cứu do nhóm của nhà nghiên cứu Min Gao tại Đại học Oxford (Anh) thực hiện, được công bố ngày 4/2 trên Tạp chí Tâm thần học JAMA (JAMA Psychiatry), đã đánh giá vai trò của chế độ ăn keto (ketogenic) ở người trầm cảm kháng trị.

Được biết, keto là chế độ ăn giàu chất béo và hạn chế tối đa carbohydrate, thường dưới 30 gram tinh bột mỗi ngày. Khi lượng carbohydrate bị cắt giảm sâu, cơ thể chuyển sang sử dụng ketone (sản phẩm từ chất béo) làm nguồn năng lượng chính thay vì glucose. Trạng thái này được gọi là ketosis.

Trước đây, chế độ ăn keto từng được áp dụng trong điều trị động kinh và được cho là có thể mang lại lợi ích cho não bộ. Một số nghiên cứu gợi ý rằng ketosis có thể giúp ổn định hoạt động của tế bào thần kinh, giảm viêm trong não và tác động tích cực đến chức năng chuyển hóa.

Trong nghiên cứu mới này, 88 người trưởng thành mắc trầm cảm nhưng không đáp ứng với thuốc được chia ngẫu nhiên thành 2 nhóm. Một nửa áp dụng chế độ ăn keto nghiêm ngặt trong 6 tuần. Nhóm còn lại được hướng dẫn tăng cường thực phẩm có nguồn gốc thực vật và thay thế chất béo bão hòa bằng chất béo không bão hòa.

Kết quả cho thấy, nhóm ăn keto cải thiện trung bình 10,5 điểm trên thang đo trầm cảm 27 điểm, trong khi nhóm ăn nhiều thực vật cải thiện 8,3 điểm. Nhóm nghiên cứu nhận định rằng chế độ ăn keto mang lại “lợi ích chống trầm cảm” so với chế độ ăn kiểm soát tương đương và có thể đóng vai trò như một biện pháp bổ trợ trong điều trị trầm cảm kháng trị.

Tuy nhiên, mức cải thiện giữa hai nhóm không chênh lệch quá lớn. Các tác giả cũng nhấn mạnh đây mới là bằng chứng sơ bộ và cần thêm nghiên cứu với quy mô lớn hơn, thời gian dài hơn để khẳng định hiệu quả.

Bên cạnh đó, TS. Raphael Braga, phụ trách Trung tâm Điều trị và Nghiên cứu Rối loạn Lưỡng cực tại Bệnh viện Zucker Hillside (Mỹ), đánh giá cao thiết kế của nghiên cứu, song lưu ý rằng keto không phải là chế độ ăn dễ thực hiện. Sau khi thử nghiệm kết thúc, chỉ khoảng 9% người tham gia trong nhóm keto tiếp tục duy trì chế độ ăn nghiêm ngặt này.

Cũng theo TS. Braga, việc hạn chế carbohydrate ở mức rất thấp khiến nhiều người khó tuân thủ lâu dài. Ngoài ra, những cải thiện về tâm trạng có thể không chỉ đến từ chế độ ăn mà còn từ sự hỗ trợ sát sao trong quá trình nghiên cứu. Người tham gia được cải thiện sức khoẻ tâm thần thông qua tư vấn dinh dưỡng, theo dõi thường xuyên và nhận nhiều hỗ trợ chuyên môn.

Thực tế, các hướng dẫn điều trị trầm cảm hiện nay đều nhấn mạnh vai trò của lối sống lành mạnh, bao gồm chế độ ăn cân đối, vận động thể lực và duy trì kết nối xã hội. Kiểm soát cân nặng, tập thể dục thường xuyên và tăng cường hỗ trợ từ gia đình, bạn bè hay các chương trình cộng đồng đều được xem là phần quan trọng trong chiến lược điều trị toàn diện.

Như vậy, nghiên cứu trên cho thấy dinh dưỡng có thể là một mảnh ghép đáng quan tâm trong điều trị trầm cảm, đặc biệt ở những trường hợp kháng trị. Nhưng keto không phải là “giải pháp thay thế” cho thuốc hay liệu pháp tâm lý. Nếu có, nên được cân nhắc như một biện pháp bổ trợ dưới sự theo dõi của chuyên gia y tế.

 

Chế độ ăn giúp giảm nguy cơ đột quỵ

Chế độ ăn uống kém lành mạnh ảnh hưởng tới não bộ như thế nào?

Chế độ ăn thân thiện với người bệnh Parkinson

4 cách đơn giản để cải thiện chế độ ăn uống